dar

Ji Wîkîferheng
Jump to navigation Jump to search

Kurdî[biguherîne]

Darek (1)

Bilêvkirin[biguherîne]

Navdêr 1[biguherîne]

Zayenda mê ya binavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî dar dar
Îzafe dara darên
Çemandî darê daran
Nîşandera çemandî darê wan daran
Bangkirin darê darino
Zayenda mê ya nebinavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî darek darin
Îzafe dareke darine
Çemandî darekê darinan

dar

  1. riwekeke bikok anku qurm û çeq û pel û bi gelemperî çendîn metreyan dirêj.
  2. her tiştê bi dirûvê xwe dişibe daran
    • dara binemalê


Zayenda nêr a binavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî dar dar
Îzafe darê darên
Çemandî darî daran
Nîşandera çemandî darî wan daran
Bangkirin daro darino
Zayenda nêr a nebinavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî darek darin
Îzafe darekî darine
Çemandî darekî darinan

dar nêr dar nêr

  1. çeqê yan qurmê darê (bi taybetî dema bo şewitandinê yan jî wek beşek avahiyekî tê bikaranîn).
  2. doqişk, şiv, şivtan, darik, çov, ço, çîv.

Ji wêjeyê[biguherîne]

  • "Dara sêvê". Ev (a) ya ku li ser bêjeya dar zêdebûyî hişt ku bêje şêweya xwe biguhere. Ev destnîşana morfolojî, ji bo zayenda mê ye û di warê mêjerê de, yekhejmar e (tak e).

    Nimûneya "darê min" ev guherîna bi (ê) yê dide xuyanîkirin ku nêr e û tak e. Îcar pirs, çawa dikare dar di eynî wextê de, nêr û mê be? Di haletê pêşiyê de mê ye û dar şîn e, di haletê duyê de, dar bi erkê şivê (şivik/ dara hişk) radibe, bi vê yekê em dibînin ku ne tinê guhartin di şêweyê de, çê bû her weha jî, di watayê de. (Bavê Nazê: Ber bi zimanekî yekbûyî ve, Gelavej.com, 7/2008)

Bi alfabeyên din[biguherîne]

Bide ber[biguherîne]

Binêre herwiha[biguherîne]

Bikaranîn[biguherîne]

Qafiye[biguherîne]

Ji[biguherîne]

hevreha soranî دار (dar), kurdiya başûrî dar, hewramî dar, zazakî dare, farisî دار (dar), pehlewî dar, hexamenişî 𐎭𐎠𐎽𐎢𐎺 (dārûv), avestayî 𐬛𐬁𐬎𐬭𐬎‎ (dāuru), sanskrîtî दारु (dā́ru), hîtîtî 𒋫𒊒 (taru) û 𒋫𒀀𒊒 (tāru), latviyayî dar̂va, lîtwanî dervà, bulgarî дърво́ (dǎrvó), çekî dřevo, yûnaniya kevn δόρυ (dóry) û δρῦς (drỹs), rûsî/ukraynî де́рево (dérevo), albanî dru, inglîziya kevn trēow, inglîziya navîn treo, tre, inglîziya niha tree, danmarkî træ, norwecî tre, swêdî trä / träd, îrî dair... hemû ji proto-hindûewropî *dóru (dar).

Çavkanî: Horn p.157, Watkins p.102, MacKenzie P.138, Etymonline
Hevreh: durist

[biguherîne]

Bi zaravayên kurdî[biguherîne]

  • Kurmancî: dar
  • Soranî: dar, dirext
  • Kurdiya başûrî: dar
  • Lekî: dar
  • Zazakî: dare (m)
  • Hewramî: dar

Werger[biguherîne]

Navdêr 2[biguherîne]

dar nêr

  1. (darê dinyayê) war, welat, mal

Ji[biguherîne]

Ji erebî دار (dar: war, mal, welat, cih, der), hevreha aramî דורא (dûra/dwara: jîngeh, war), akadî darû (bane, mala li çolê), têkilî peyva dor û dewr.

Werger[biguherîne]

Çekî[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

dar nêr

  1. diyarî, hediye

Galîsî[biguherîne]

Lêker[biguherîne]

dar

  1. dan, dayîn, raber kirin, pêşkêş kirin, araste kirin, bexşîn

Holendî[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

  yekjimar pirrjimar
 navdêr    dar     darren  
 biçûkker    darretje     darretjes  

dar nêr

  1. nêrehing, hingê nêr

Interlingua[biguherîne]

Lêker[biguherîne]

dar

  1. dan, dayîn, raber kirin, pêşkêş kirin, araste kirin, bexşîn

Katalanî[biguherîne]

Lêker[biguherîne]

dar

  1. dan, dayîn, raber kirin, pêşkêş kirin, araste kirin, bexşîn

Kornî[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

dar

  1. berrû

Ladînoyî[biguherîne]

Lêker[biguherîne]

dar

  1. dan, dayîn, raber kirin, pêşkêş kirin, araste kirin, bexşîn

Lîtwanî[biguherîne]

Lêker[biguherîne]

dar

  1. , hê jî, hîna, hêj

Maltayî[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

dar

  1. mal, xanî

Polonî[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

dar

  1. diyarî, hediye

Portugalî[biguherîne]

Lêker[biguherîne]

dar

  1. dan, dayîn, raber kirin, pêşkêş kirin, araste kirin, bexşîn

Romanî[biguherîne]

Hoker[biguherîne]

dar

  1. , lêbelê, welê, ema, feqet, lakin

Navdêr[biguherîne]

dar

  1. diyarî, hediye

Sirbî[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

dar

  1. diyarî, hediye

Slovakî[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

dar

  1. diyarî, hediye

Slovenî[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

dar

  1. diyarî, hediye

Spanî[biguherîne]

Lêker[biguherîne]

dar

  1. dan, dayîn, raber kirin, pêşkêş kirin, araste kirin, bexşîn

Tirkî[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

dar

  1. Teng.
    • Dar sokak.
      Kuça teng.
    • Dar ve uzun oda.
      Odeya teng, ziravik û dirêj.
  2. Teng.
    • Dar düşünce.
      Ramana teng.
  3. Barik, tûlik.
    • Dar elbise.
      Cilê teng.
  4. Kêm, hindik, sînordar
    • Bu dar gelirle bir şey yapamayız.
      Em bi van dahatên kêm nikarin tiştekî bikin.
  5. Roja teng.
    • Dar günde ondan biraz para almışım o kadar.
      Di roja teng de min hinek pere jê stendiye, ew qas.
  6. Bi zorekê.
    • Akşam arabasına dar yetiştiler.
      Bi zorekê gihiyan erebeya êvarê.
  7. Sêpê, daraxaçî, darê îdamê (dîreka ku pê mehkûmê îdamê tên daleqandin).