Here naverokê

dar

Ji Wîkîferhengê, ferhenga kurdî

Bilêvkirin

[biguhêre]
  • IPA(kilîd): /ˈdɑːɾ/
  • Deng (Bidlîs): guhdar bikeⓘ(file)
  • Kîtekirin: dar
[biguhêre]
Darek (1)

dar m

  1. Riwekeke bikok anku qurm û çeq û pel û bi gelemperî çendîn metreyan dirêj.
    • 1984, Tu, Mehmed Uzun:
      Dar, dar, dar… darên kevnar, darên bilind, darên stûgewrê, darên cûrbicûr… heta gund riya me her di nav daristanan re derbas dibû. Hê destên dijmin negihîştibûn van çiyan û daristanan.
    • (Tu dikarî tarîxa vê jêgirtinê binivîsî?), Pirtûka Pîroz. Hezekiyel 37:16.:
      Darekî hilde û li ser binivîse.
  2. Her tiştê bi dirûvê xwe dişibe daran
    Dara binemalê.
    "Dara sêvê". Ev (a) ya ku li ser bêjeya dar zêdebûyî hişt ku bêje şêweya xwe biguhere. Ev destnîşana morfolojî, ji bo zayenda mê ye û di warê mêjerê de, yekhejmar e (tak e).

Tewandin

[biguhêre]
Tewandina dar
Zayenda mê ya binavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî dar dar
Îzafe dara darên
Çemandî darê daran
Nîşandera çem. wê darê wan daran
Bangkirin darê darino
Zayenda mê ya nebinavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî darek darin
Îzafe dareke darine
Çemandî darekê darinan

Bi alfabeyên din

[biguhêre]

Etîmolojî

[biguhêre]

    Ji proto-hindûewropî *dóru (“dar”).

    Hevreha durist. Hevreha soranî دار (dar), kurdiya başûrî dar, hewramî dar, zazakî dare, farisî دار (dar), farisiya navîn dar, hexamenişî 𐎭𐎠𐎽𐎢𐎺 (dārûv), avestayî 𐬛𐬁𐬎𐬭𐬎‎ (dāuru), sanskrîtî दारु (dā́ru), hîtîtî 𒋫𒊒 (taru) û 𒋫𒀀𒊒 (tāru), latviyayî dar̂va, lîtwanî dervà, bulgarî дърво́ (dǎrvó), çekî dřevo, yûnaniya kevn δόρυ (dóru) û δρῦς (drûs), rûsî/ukraynî де́рево (dérevo), albanî dru, inglîziya kevn trēow, inglîziya navîn treo, tre, inglîziya niha tree, danmarkî træ, norwecî tre, swêdî trä / träd, îrî dair...

    Çavkanî:
    • Horn, Paul (1893), Grundriss der neupersischen Etymologie [Bingeha etîmolojiya farisî] (bi almanî), Strasbourg: K.J. Trübner, rûpel 157
    • Watkins, Calvert (2007), The American Heritage Dictionary of Indo-European Roots (bi îngilîzî), çapa 2an, Boston: Houghton Mifflin, rûpel 102
    • MacKenzie, David Neil (1966), The dialect of Awroman (Hawraman-i Luhon) Grammatical sketch, texts, and vocabulary‎[1] (bi îngilîzî), Kommissionaer: Munksgaard (København), rûpel 138
    • Etymonline. Online English Etymology Dictionary. <etymonline.com> by Douglas Harper.

    Bide ber

    [biguhêre]

    Herwiha binêre

    [biguhêre]

    Bi zaravayên din

    [biguhêre]

    Werger

    [biguhêre]

    Qafiye

    [biguhêre]
    [biguhêre]
    Darek (1)
    Darek (2)

    dar n

    1. Çeqê yan qurmê darê (bi taybetî dema bo şewitandinê yan jî wek beşek avahiyekî tê bikaranîn).
    2. doqişk, şiv, şivtan, darik, çov, ço, çîv.
      • 2008 tîrmeh, Bavê Nazê: Ber bi zimanekî yekbûyî ve, Gelavej.com:
        "Nimûneya "darê min" ev guherîna bi (ê) yê dide xuyanîkirin ku nêr e û tak e. Îcar pirs, çawa dikare dar di eynî wextê de, nêr û mê be? Di haletê pêşiyê de mê ye û dar şîn e, di haletê duyê de, dar bi erkê şivê (şivik/ dara hişk) radibe, bi vê yekê em dibînin ku ne tinê guhartin di şêweyê de, çê bû her weha jî, di wateyê de.

    Tewandin

    [biguhêre]
    Tewandina dar
    Zayenda nêr a binavkirî
    Rewş Yekjimar Pirjimar
    Navkî dar dar
    Îzafe darê darên
    Çemandî darî daran
    Nîşandera çem. wî darî wan daran
    Bangkirin daro darino
    Zayenda nêr a nebinavkirî
    Rewş Yekjimar Pirjimar
    Navkî darek darin
    Îzafe darekî darine
    Çemandî darekî darinan

    Têkildar

    [biguhêre]

    Werger

    [biguhêre]
    [biguhêre]

    dar n

    1. (darê dinyayê) war, welat, mal

    Etîmolojî

    [biguhêre]

    Ji erebî دَار (dār, “war, mal, welat, cih, der”), hevreha aramî דורא (dûra/dwara, “jîngeh, war”), akadî [Peyv?] (/⁠darû⁠/, “bane, mala li çolê”), têkilî peyva dor û dewr.

    Werger

    [biguhêre]

    Anagram

    [biguhêre]
    [biguhêre]

    dar n

    1. diyarî, hediye

    Lêker

    [biguhêre]

    dar

    1. dan, dayîn, raber kirin, pêşkêş kirin, araste kirin, bexşîn
    [biguhêre]
    - Yekjimar Pirjimar
    Navdêr dar darren
    Biçûkker darretje darretjes

    dar n

    1. nêrehing, hingê nêr

    Anagram

    [biguhêre]

    Lêker

    [biguhêre]

    dar

    1. dan, dayîn, raber kirin, pêşkêş kirin, araste kirin, bexşîn

    Bilêvkirin

    [biguhêre]

    Lêker

    [biguhêre]

    dar

    1. dan, dayîn, raber kirin, pêşkêş kirin, araste kirin, bexşîn
    [biguhêre]

    dar

    1. berû

    Lêker

    [biguhêre]

    dar

    1. dan, dayîn, raber kirin, pêşkêş kirin, araste kirin, bexşîn

    Lêker

    [biguhêre]

    dar

    1. hê, hê jî, hîna, hêj
    [biguhêre]

    dar m

    1. mal, xanî

    Bilêvkirin

    [biguhêre]
    [biguhêre]

    dar m

    1. diyarî, hediye

    Anagram

    [biguhêre]

    Bilêvkirin

    [biguhêre]

    Lêker

    [biguhêre]

    dar

    1. dan, dayîn, raber kirin, pêşkêş kirin, araste kirin, bexşîn

    Bilêvkirin

    [biguhêre]

    Hoker

    [biguhêre]

    dar

    1. lê, lêbelê, welê, ema, feqet, lakin
    [biguhêre]

    dar

    1. diyarî, hediye
    [biguhêre]

    dar m

    1. diyarî, hediye

    Anagram

    [biguhêre]
    [biguhêre]

    dar m

    1. diyarî, hediye
    [biguhêre]

    dar m

    1. diyarî, hediye

    Bilêvkirin

    [biguhêre]

    Lêker

    [biguhêre]

    dar

    1. dan, dayîn, raber kirin, pêşkêş kirin, araste kirin, bexşîn

    Bilêvkirin

    [biguhêre]
    [biguhêre]

    dar

    1. Teng.
      Dar sokak. ― Kuça teng.
      Dar ve uzun oda. ― Odeya teng, ziravik û dirêj.
    2. Teng.
      Dar düşünce. ― Ramana teng.
    3. Barik, tûlik.
      Dar elbise. ― Cilê teng.
    4. Kêm, hindik, sînordar
      Bu dar gelirle bir şey yapamayız. ― Em bi van dahatên kêm nikarin tiştekî bikin.
    5. Roja teng.
      Dar günde ondan biraz para almışım o kadar. ― Di roja teng de min hinek pere jê stendiye, ew qas.
    6. Bi zorekê.
      Akşam arabasına dar yetiştiler. ― Bi zorekê gihiyan erebeya êvarê.
    7. Sêpê, daraxaçî, darê îdamê (dîreka ku pê mehkûmê îdamê tên daleqandin).