ba

Ji Wîkîferheng
Here cem: navîgasyon, lêgerîn

Kurdî[biguherîne]

1. hewayê ku dilive[biguherîne]

Dar li ber badiçemin.

navdêr, nêr

Xwendin[biguherîne]

  • IPA: /ˈbɑː/

Wate[biguherîne]

  1. Hewayê ku dilive.
    • Îro bayek sar tê.
  2. Hêzek civakî yan aborî yan siyasî.
    • Bayê azadiyê.
  3. Kuş, tirr, fis, piv.
    • Bayek berda, bêhnek bi ser odeyê xist!
  4. Bêwate, hewante.

Bi alfabeyên din[biguherîne]

Têkilî[biguherîne]

Bide ber[biguherîne]

Tewang[biguherîne]

Binêre herwiha[biguherîne]

Bikaranîn[biguherîne]

Ji[biguherîne]

hevreha soranî با (ba), kurdiya başûrî wa, hewramî wa, zazakî va / vay, farisî باد (bad), tacikî бод (bod), avestayî vā́ta, vātō (vate-, vato-), belûçî گوات (gwat), sanskrîtî वात (vā́ta), latînî ventus, frensî vent, swêdî vind, inglîzî wind, almanî Wind, toxarî A want, wänt, toxarî B yente, yûnaniya kevn ἀέντα (aenta), bretonî gwent, weylsî gwynt, hîtîtî huwanz... hemû ji proto-hindûewropî * h₂wéh₁n̥ts (ba) ji * h₂weh₁- (ba hatin, ba lê dan). Bo guherîna B/V/W bide ber: baran, berf. Bo guherîna B/G bide ber: beraz, birsî, binas. Ji eynî rehî: he-wa.

Çavkanî: Horn p.35, Watkins p.95, MacKenzie P.140, Etymonline

[biguherîne]

Anagram[biguherîne]

Bi zaravayên kurdî[biguherîne]

  • Kurmancî: ba
  • Soranî: ba
  • Zazakî: va
  • Hewramî: wa
  • Kurdiya başûr: wa

Werger[biguherîne]

2. cem, nik[biguherîne]

daçek

Wate[biguherîne]

  1. cem, nik

Hevwate[biguherîne]

Bikaranîn[biguherîne]

  • ba: Ez çûm ba wê.
  • ji ba: Ez ji ba wê hatim.
  • li ba: Ez li ba wê me.

Hevwate[biguherîne]

Were ba min.

  • Were tela min
  • Were gel min
  • Were cem min
  • Were rex min
  • Were nik min
  • Were def min
  • Were rav min
  • Were kêleka min
  • Were tenişta min
  • Were hêla min
  • Were hinda min
  • Were rû min

Ji[biguherîne]

Kurtkirina bal ji erebî.

3. bila[biguherîne]

hoker

Wate[biguherîne]

  1. Bila, dibe ku, destûr heye ku.
    • Ba ew jî were.
  2. Bila, divê ku, gerek e ku, lazim e ku.
    • Ba hespê xwe li wir nesekinîne!

Ji[biguherîne]

Kurtkirina bila ji erebî.

Werger[biguherîne]

4. bang, gazî[biguherîne]

Wate[biguherîne]

  1. Bang, gazî, hawar, deng: ba kirin: bang kirin, gazî kirin.

Ji[biguherîne]

Kurtkirina bang: bang > ban > ba

5. bûya[biguherîne]

lêker

Wate[biguherîne]

  1. Bûya, baya.
    • Eger hikûmet di aştiyê de jidil ba, wê çaxê qereqol çênedikir. Em van qereqolan qebûl nakin û heta çêkirina wan neyê sekinandin em dest ji çalakiyên xwe bernadin. (rudaw.net/kurmanci 4/2014)

Ji[biguherîne]

Kurtkirina bûya

6. bi[biguherîne]

daçek

Wate[biguherîne]

  1. Bi.

Bikaranîn[biguherîne]

  • Tenê di klasîkan de

Ji[biguherîne]

ji farisî با (ba), hevreha kurmancî bi, soranî "be", pehlewî "ped".

Soranî[biguherîne]

lêker

Wate[biguherîne]

  1. Ba (hewa).
  2. Bila, ba.