pişt

Ji Wîkîferheng
Jump to navigation Jump to search

Kurdî[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

Zayenda mê ya binavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî pişt pişt
Îzafe pişta piştên
Çemandî piştê piştan
Nîşandera çemandî piştê wan piştan
Bangkirin piştê piştino
Zayenda mê ya nebinavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî piştek piştin
Îzafe pişteke piştine
Çemandî piştekê piştinan
pişta kesekî

pişt

  1. aliyê paşîleşî ji patikê ta navtengê,
    hevbera sîngî û zikî lê li aliyê din yê leşî
    • Duhî zikê min diêşiya, îro pişta min.
    • Bûbê rabû ser xwe, herdu destên xwe dane pişt xwe û ber bi pacê ve meşiya.(Girtî, Firat Cewerî, Weşanên Nûdem)
  2. beşa jorîn ya leşê candarên çarpê
    (bi taybetî ya dewaran ku mirov dikare lê siwar bibe)
  3. dijbera pêşiyê, ji pêşiyê dûr
    • Yekî ji piştê gazî kir.
  4. hevbera kefa destî lê li aliyê din yê destî
  5. aliyê ne giring yan bênaverok
    • Tiştek li ser pişta wêneyê hatibû nivîsîn. (ne aliyê dîmen lê ye)
  6. parçeya kursiyê yan qenepeyê ku mirov dema rûdine ser pişta xwe didiyê
    • Pişta vê kursiyê şkestî ye.
  7. dawî, qepaxa aliyê dawiyê (bi taybetî ya weşanekê, wek pirtûkê)
    • Lîsteya naverokê li pişta pirtûkê ye.
  8. (hunêrê axiftinê) qûn, kuna piştê
  9. dengê ku ji bo qewirandina pisîkan dihê derxistin

Ji wêjeya klasîk[biguherîne]

  • Bû xezîne ew ji bo durra yetîm
    Daniye pişta wî ew Nûra 'Ezîm
    Paşê bir avête baxê Cennetê
    (Mewlûda Kurdî ~1470, Mela Hisênê Bateyî)

Biwêj[biguherîne]

Bi alfabeyên din[biguherîne]

Nêzîk[biguherîne]

Dijwate[biguherîne]

Bide ber[biguherîne]

Bikaranîn[biguherîne]

Ji[biguherîne]

Ji proto-hindûewropî *por-st-i (pişt) ji *per- (ber, pêş) + *stā- (rawestan, rawestîn > stûn), hevreha avestayî perştî, pehlewî puşt, farisî پشت (puşt), zazakî paşt, sanskrîtî prşthā, yûnaniya kevn pastas (stûn), latînî postis (stûn > poste)...

avestayî: perştî- ("pişt")
pehlewî: puşt ("pişt")
farisî: puşt ("pişt")
belûçî: put ("pişt")
kurmancî: pişt ("pişt")
soranî: pişt ("pişt")
zazakî: paştî ("pişt")
sanskrîtî: pršthā- ("pişt")
yewnanî: pastas ("stûn")
latînî: postis ("stûn") ...
Çavkanî: Horn p.71, Watkins p.84, Etymonline

[biguherîne]

Bi zaravayên kurdî[biguherîne]

  • Kurmancî: pişt

Werger[biguherîne]

Hoker[biguherîne]

pişt

  1. aliyê ku bi gelemperî berê mirovî ne lê ye
    • Li pişt xwe zivirrî.

Werger[biguherîne]