Here naverokê

xişt

Ji Wîkîferhengê, ferhenga kurdî

Bilêvkirin

[biguhêre]
[biguhêre]
Dîwarek xiştan.

xişt m

  1. Qalibên ji herriyê yan çîmentoyê çêkirî yên ku li ser û li rex hev tên danîn û dîwar jê çêdibin.
    Hevmane: libin, acûr, blok, tuxle, kelpîç
  2. kerpîç[Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].

Ji wêjeya klasîk

[biguhêre]
  • ~ 1640, Melayê Cizîrî, Dîwan:
    Dil ji min bir dil ji min
    Şîr û xişt in zulf û qişt in
    Hin veşarin hin vehiştin

Tewandin

[biguhêre]
Tewandina xişt
Zayenda mê ya binavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî xişt xişt
Îzafe xişta xiştên
Çemandî xiştê xiştan
Nîşandera çem. wê xiştê wan xiştan
Bangkirin xiştê xiştino
Zayenda mê ya nebinavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî xiştek xiştin
Îzafe xişteke xiştine
Çemandî xiştekê xiştinan

Formên alternatîv

[biguhêre]

Etîmolojî

[biguhêre]

Hevreha soranî خشت (xişt), her du jî ji farisî خشت, ji farisiya navîn [skrîpt hewce ye] (hšt' /⁠xišt⁠/, “xişt”), ji farisiya kevn 𐎡𐏁𐎫𐎡 (i-š-t-i /⁠išti-⁠/). Hevreha avestayî 𐬌𐬱𐬙𐬌𐬌𐬀 (ištiia, “xişt”), avestayî 𐬌𐬱𐬙𐬌 (išti), avestayî 𐬰𐬆𐬨𐬋𐬌𐬱𐬙𐬎𐬎𐬀 (zəmōištuua, “xişta gil”), sanskrîtî इष्टका (iṣṭakā, “xişt”), toxarî B iścem (“gil”), peştûyî خښته (ḵẖaś̱ẖtaʿh), û partî 𐫍𐫏𐫢𐫎𐫏𐫃 (hyšṯyg, “xişt”).

Bide ber

[biguhêre]

Werger

[biguhêre]
[biguhêre]

xişt n

Leşkerekî bi xişt û mertal.
  1. rim
    • ~ 1640, Melayê Cizîrî, Dîwan:
      Dest nehêlin jî teleb ger me di rê çit ser û tişt
      Piştê nadeyn du hezar xencer û tîr û rim û xişt
      Me serî daniye rê û bi Xwedê bestiye pişt

Etîmolojî

[biguhêre]

Ji farisî خشت, ji farisiya kevn 𐎠𐎼𐏁𐎫𐎡𐏁 (a-r-š-t-i-š /⁠r̥štiš⁠/, “rim”), hevreha avestayî 𐬀𐬭𐬱𐬙𐬌 (aršti, “rim, nîze”), sanskrîtî ऋष्टि (ṛṣṭí, “rim, nîze”), mediya kevn R̥šti. Peyvên ermenî խիշտ (xišt), gurcî ხიშტი (xišṭi) ji farisî; ermeniya kevn աշտեայ (ašteay), avarî гӏащтӏи (ʻašštʼi) ji zimanên îranî ne.

Werger

[biguhêre]