xişt

 Binêre herwiha: xist û -xist-

Kurmancî

Bilêvkirin

• Kîtekirin: xişt

Navdêr 1

Tewandina xişt
Zayenda mê ya binavkirî
Rewş	Yekjimar	Pirjimar
Navkî	xişt	xişt
Îzafe	xişta	xiştên
Çemandî	xiştê	xiştan
Nîşandera çemandî	wê xiştê	wan xiştan
Bangkirin	xiştê	xiştino
Zayenda mê ya nebinavkirî
Rewş	Yekjimar	Pirjimar
Navkî	xiştek	xiştin
Îzafe	xişteke	xiştine
Çemandî	xiştekê	xiştinan

Dîwarek xiştan.

xişt m

1. libin, acûr, blok, tuxle, kelpîç
   qalibên ji herriyê yan çîmentoyê çêkirî yên ku li ser û li rex hev tên danîn û dîwar jê çêdibin
   • Nimûneyekê lê zêde bike [ biguhêre ]
2. kerpîç^{[Ev rêz ji aliyê botê ve lê hatiye zêdekirin, ji kerema xwe re kontrol bike!].}

Ji wêjeya klasîk

• Dil ji min bir dil ji min
  Şîr û xişt in zulf û qişt in
  Hin veşarin hin vehiştin — (Melayê Cizîrî, Dîwan, ~1640)

Herwiha

• xist

Bide ber

• xiş

Jê

• (lêker) xişt kirin
• (navdêr) xiştkirin
• xiştçêker
• xiştçêkerî
• xiştik
• xiştî
• xiştsaz
• xiştsazî
• xiştsazk

Etîmolojî

Hevreha soranî خشت (xişt), her du jî ji farisî خشت, ji farisiya navîn [skrîpt hewce ye] (hšt' /⁠xišt⁠/, “xişt”), ji farisiya kevn 𐎡𐏁𐎫𐎡 (i-š-t-i /⁠išti-⁠/). Hevreha avestayî 𐬌𐬱𐬙𐬌𐬌𐬀 (ištiia, “xişt”), avestayî 𐬌𐬱𐬙𐬌 (išti), avestayî 𐬰𐬆𐬨𐬋𐬌𐬱𐬙𐬎𐬎𐬀 (zəmōištuua, “xişta gil”), sanskrîtî इष्टका (iṣṭakā, “xişt”), toxarî B iścem (“gil”), peştûyî خښته (ḵẖaś̱ẖtaʿh), û partî 𐫍𐫏𐫢𐫎𐫏𐫃 (hyšṯyg, “xişt”).

Werger

• Afrîkansî: baksteen → af
• Almanî: Backstein → de m, Ziegel → de m, Ziegelstein → de m, ^?Baustein → de m
• Danmarkî: mursten → da
• Erebî: ^?سيخ
• Esperantoyî: briko
• Farisî: خشت → fa
• Ferî: múrsteinur
• Fînî: tiili → fi
• Fransî: brique → fr
• Frîsî: bakstien
• Holendî: baksteen → nl, bouwsteen → nl, klinker → nl, steen → nl, tichel → nl, stuk → nl
• Îbranî: לְבֵנָה → he
• Îngilîzî: brick → en (construction material), skewer → en, slab → en, spear → en, ^?cob → en
• Îtalî: mattone → it
• Îzlendî: múrsteinn → is
• Katalanî: maó → ca
• Latînî: later
• Mecarî: tégla → hu
• Norwecî: murstein
• Papyamentoyî: klenko, klenku
• Portugalî: tejolo, tijolo → pt
• Spanî: ladrillo → es
• Swêdî: tegelsten → sv
• Tirkî: tuğla → tr, şiş → tr, ^?karo → tr, ^?diş → tr
• Yûnanî: πλίνθος → el (plínthos), τούβλο → el (toúvlo)

Navdêr 2

xişt n

Leşkerekî bi xişt û mertal.

1. rim
   • Dest nehêlin jî teleb ger me di rê çit ser û tişt
     Piştê nadeyn du hezar xencer û tîr û rim û xişt
     Me serî daniye rê û bi Xwedê bestiye pişt — (Şablon:Jêgirtin/Melayê Cizîrî/Dîwan)

Etîmolojî

Ji farisî خشت, ji farisiya kevn 𐎠𐎼𐏁𐎫𐎡𐏁 (a-r-š-t-i-š /⁠r̥štiš⁠/, “rim”), hevreha avestayî 𐬀𐬭𐬱𐬙𐬌 (aršti, “rim, nîze”), sanskrîtî ऋष्टि (ṛṣṭí, “rim, nîze”), mediya kevn R̥šti. Peyvên ermenî խիշտ (xišt), gurcî ხიშტი (xišṭi) ji farisî; ermeniya kevn աշտեայ (ašteay), avarî гӏащтӏи (ʻašštʼi) ji zimanên îranî ne.