Ji Wîkîferheng
Here cem: navîgasyon, lêgerîn

Kurdî[biguherîne]

1. herwiha, heta[biguherîne]

hoker

Wate[biguherîne]

  1. Herwiha, herwisan, hem, him, lê zêde, û.
    • Ez dixwazim bêm.
    • Wî du bira hene.
    • Ez dê bikirrim û bifiroşim .
  2. Gelek caran () li şûna (heta) tê bikaranîn.
    • Eger 100, 000 bin, her têra min nakan. (Heta eger 100, 000 bin, her têra min nakan.)

Herwiha[biguherîne]

Ji[biguherîne]

hevreha devokî ya kurmancî jik û ji (bi maneya "herwiha, jî"), soranî -îş, zazakî , farisî نیز (nîz) û pehlewî nîz (herdu bi metatezê), sanskrîtî (ça), albanî dhe (û), latînî -que, yûnaniya kevn τε (tê: jî, herwiha, û) hemû ji proto-hindûewropî *-kʷe (û).

Bi zaravayên kurdî[biguherîne]

Werger[biguherîne]

2. temen[biguherîne]

navdêr, nêr

Wate[biguherîne]

  1. Temen, umir, hîn,
    dirêjiya demê kesek yan tiştek jiyaye yan hebûye.
    • Jiyê te çend e? (Tu çend salî yî?).
  2. Demê kesek yan tiştek dikare bijî yan hebe yan bixebite.
    • Ev kompûter ne dirêj e. (Demek dirêj xwe ranagire)
  3. Qonaxek di jiyana kesekê/î de ku lê digihe tiştekî.
    • Ew hatibû jiyê dibistanê. (Bûbû ewqas salî ku dikarî / diviya biçe dibistanê)
  4. Jiyan, jîn, heyat.
    • Merg û . (Jiyan û mirin)

Ji wêjeyê[biguherîne]

Di jiyê xwe yê 16 salî de Mesûd Barzanî mecbûr ma dev ji xwendina xwe berde û tevî şerê çekdarî bibe. (Silav.net, 11/2006)

Ji[biguherîne]

Ji proto-hindûewropî * dī- ("dem"), têkildarî dīti ("dem") ya sanskrîtî, տի (tî, "jî, temen, umr; sedsal, qirn") ya ermenî, ditë ("roj") ya elbanî, dydd ("roj") ya weylsî, δαΐζω ("parve kirin") ya yûnanî, time ("dem") ya inglîzî, Zeit ("dem") ya elmanî, tid ("dem") ya swêdî... Têkildarî dem (wext, çax, zeman) ya kurdî.

[biguherîne]

Werger[biguherîne]

temen, umir:

3. darikê keman pê têt jenîn[biguherîne]

navdêr, nêr

Wate[biguherîne]

  1. Darikê ku keman pê têt jenîn.
  2. Têla ku ji çerm hatiye çêkirin..

Ji[biguherîne]

Hevreha pehlewî 𐭦𐭩𐭧 (zīh), farisî زه (zêh), ji îranî.

Werger[biguherîne]