çarde

Kurmancî

Bilêvkirin

• IPA^(kilîd): /t͡ʃɑːɾˈdɛ/

• Deng (Bidlîs):

  guhdar bikeⓘ

  (file)

• Kîtekirin: çar·de

Hejmar

çarde

1. jimare 14 (XIV)
   • Nimûneyekê lê zêde bike [ biguhêre ]

Formên alternatîv

• çardeh
• dehûçar

Binêre herwiha

Hejmarên sade yên kurmancî

• (0) sifir
• (1) yek
• (2) du
• (3) sê
• (4) çar
• (5) pênc
• (6) şeş
• (7) heft
• (8) heşt
• (9) neh
• (10) deh
• (11) yazde
• (12) dazde
• (13) sêzde
• (14) çarde
• (15) pazde
• (16) şazde
• (17) hevde
• (18) hejde
• (19) nozde
• (20) bîst
• (30) sî
• (40) çil
• (50) pêncî
• (60) şêst
• (70) heftê
• (80) heştê
• (90) not
• (100) sed
• (1.000) hezar
• (1.000.000) milyon
• (1.000.000.000) milyar

Etîmolojî

Ji çar +‎ -de.

• proto-hindûewropî: *k^wetwor-dekm ("çarde")

• proto-îranî: *thrayah-dasa ("çarde")

avestayî: thridasa ("çarde")

farisî: çārdah ("çarde")

kurmancî: çarde, çardeh ("çarde")

soranî: çiwarde ("çarde")

zazakî: çeharyes ("çarde") ^{alfabeya arî}

sanskrîtî: cáturdashan ("çarde")

yûnanî: dekatéssares ("çarde")

latînî: quattuordecim ("çarde") ...

almanî: vierzehn ("çarde")

îngilîzî: fourteen ("çarde")

Çavkanî: - | Pokorny: -

Ji wêjeya klasîk

• Qaîm li ser zatê xwe yîn
  Çarde tebeq karê we yîn
  Rabû ji maza xefletê — (Feqiyê Teyran (~1620), (jkx sernavê kitêb an kovarê binivîse))

Bi zaravayên din

• Soranî: çwarde, çiwarde
• Zazakî: çarês, desûçihar

Werger

• Afrîkansî: veertien → af
• Albanî: katërmbëdhjetë → sq
• Almaniya Pennsylvania: vaerzeh, varzeh, vatzeh, fatzay
• Almanî: vierzehn → de
• Amharî: አስራ አራት (ʾäsra ʾärat)
• Aramî:

  Îbranî: ארבעסר n (arba‘sar), ארבעסרא m (arba‘esrē)

• Astûrî: catorce → ast
• Aymarayî: tunka pusini
• Azerî: on dörd → az
• Baskî: hamalau → eu
• Başkîrî: ун дүрт (un dürt)
• Belarusî: чатырна́ццаць → be (čatyrnáccacʹ)
• Bengalî: চোদ্দ → bn (codd) (numeral: ১৪)
• Bîkoliya naverast: kag-apat
• Bretonî: pevarzek → br
• Bruneyî: ampat balas
• Bulgarî: четирина́десет (četirinádeset), четирина́йсет (četirinájset)
• Burmayî: ဆယ့်လေး (hcai.le:) (numeral:၁၄)
• Buryatî: арбан дүрбэн (arban dürben)
• Conxayî: བཅུ་བཞི (bcu bzhi)
• Çeçenî: дейтта (dejtta)
• Çekî: čtrnáct → cs
• Çerokî: ᏂᎦᏚ (nigadu)
• Çîçewayî: khumi n'zinayi
• Çînî:

  Kantonî: 十四 (sap⁶ sei³)

  Hakkayî: 十四 (sṳ̍p-si)

  Mandarînî: 十四 → zh (shísì)

• Çuvaşî: вунтӑваттӑ (vuntăvattă), вунтӑватӑ (vuntăvată), вунтӑват (vuntăvat)
• Danmarkî: fjorten → da
• Dena'inayî: dink'i beq'di
• Divehî: ސާދަ (sāda)
• Endonezyayî: empat belas → id
• Erebî: أَرْبَعَةَ عَشَرَ (ʔarbaʕata ʕašara)

  Erebiya misrî: أربعتاشر (ʔarbaʕtāšar)

  Erebiya hîcazî: أربعطعش (ʔarbaʕṭaʕaš)

• Ermenî: տասնչորս → hy (tasnčʻors)
• Esperantoyî: dek kvar
• Estonî: neliteist → et
• Extremaduranî: catorci
• Farisî: چهارده → fa (čahârdah)
• Fîjî: tini ka va
• Fînî: neljätoista → fi
• Fransî: quatorze → fr n
• Friyolî: cuatardis
• Frîsiya kevn: fiuwertin
• Frîsî: fjirtjin → fy
• Gaelîka skotî: ceithir deug
• Galîsî: catorce → gl
• Gotî: 𐍆𐌹𐌳𐍅𐍉𐍂𐍄𐌰𐌹𐌷𐌿𐌽 (fidwōrtaihun)
• Gurcî: თოთხმეტი → ka (totxmeṭi)
• Haîtî: katòz
• Hawayî: ʻumikūmāhā
• Hindî: चौदह → hi (caudah)
• Holendî: veertien → nl m
• Hopîyî: pakwt niikyang naalöqmuy siikya’ta
• Hunsrikî: ferzen
• Îbranî: אַרְבַּע־עֶשְׂרֵה m (arba-esre), אַרְבָּעָה־עָשָׂר n (arba'a-sar)
• Îdoyî: dek-e-quar → io
• Îngilîziya kevn: fēowertīene
• Îngilîziya navîn: fourtene
• Îngilîzî: fourteen → en
• Îngriyî: neljätoist
• Înterlîngua: dece-quatro
• Îrlendî: ceathair déag
• Îtalî: quattordici → it
• Îzlendî: fjórtán → is
• Japonî: 十四 → ja (jūyon)
• Kalalîsûtî: aqqaneq-sisamat → kl
• Kannadayî: ಹದಿನಾಲ್ಕು → kn (hadinālku)
• Katalanî: catorze → ca
• Keçwayî: chunka tawayuq
• Kirgizî: он төрт → ky (on tört)
• Kîngalî: දහහතර (dahahatara)
• Komî-permyakî: даснёль (dasnjolʹ)
• Koreyî: 열넷 → ko (yeollet), 십사 → ko (sipsa), 十四 → ko
• Kornî: peswardhek
• Korsîkayî: quattòrdeci, quattordici → co
• Kreyoliya fransî ya Louisiana: katòz
• Lakotayî: akétopa
• Latînî: quattuordecim → la
• Latviyayî: četrpadsmit → lv
• Lawsî: ສິບສີ່ (sip sī) (numeral: ໑໔)
• Lîgûrî: quatòrze
• Lîtwanî: keturiolika → lt
• Lîvonî: nēļatuoistõn
• Lombardî: quattordes
• Lueyî: ᦉᦲᧇᦉᦲᧈ (ṡiibṡii¹) (numeral: ᧑᧔)
• Luksembûrgî: véierzéng → lb
• Makedonî: четирина́есет (četirináeset)
• Malagasî: efatra ambinifolo
• Malayalamî: പതിനാല് → ml (patinālŭ)
• Malezî: empat belas → ms, sepuluh empat, satu puluh empat
• Maltayî: erbatax
• Mançûyî: [skrîpt hewce ye]tneg (juwan duin)
• Manksî: kiare jeig
• Maorî: tekau mā whā → mi
• Mecarî: tizennégy → hu
• Mansiya bakurî: нилахуйплов (nilahujplov)
• Mongolî: арван дөрөв (arvan döröv)
• Nahwatliya klasîk: mahtlāctli onnāhui
• Navajoyî: dį́į́ʼtsʼáadah
• Nedersaksî: veerteihn → nds
• Normandî: quatorze
• Norsiya kevn: fjórtán
• Norwecî: fjorten → no
• Ojibweyî: ashi-niiwin
• Oksîtanî: catòrze → oc
• Oriyayî: ଚୌଦ (côudô) (numeral: ୧୪ (14))
• Oygurî: ئون تۆت → ug (on töt)
• Ozbekî: o‘n dört
• Papyamentoyî: djeskuater
• Piedmontîsî: quatòrdes
• Polonî: czternaście → pl, czternaścioro → pl
• Portugalî: catorze → pt, quatorze → pt
• Puncabî: ਚੌਦਾਂ → pa (caudā̃) (numeral: ੧੪ (14))
• Qazaxî: он төрт (on tört)
• Romagnolî: quatorṣ, quatorgg
• Romani:

  Romaniya kalo fînî: deȟ-o-staar

• Romancî: quattordesch, quittordesch, quitordisch
• Romanyayî: paisprezece → ro, paișpe
• Rusî: четы́рнадцать → ru (četýrnadcatʹ)
• Rusînî: четырина́дцять (četŷrynádcjatʹ), штырина́дцять (štŷrynádcjatʹ)
• S'gaw karenî: တဆံလွံၢ် (ta hsee lwee̱)
• Samiya bakurî: njealljenuppelohkái
• Samiya înarî: neljinubáloh
• Samiya skoltî: nenjmlo
• Samoayî: sefulu fā
• Sanskrîtî: चतुर्दश → sa (cáturdaśa)
• Sardînî: batódighi, batórdigi, batórdighi, battórdighi, battórdichi, cattódixi, catódixi
• Sebwanoyî: napulog upat
• Sicîlî: quattòrdici → scn
• Sierra mîwokiya navendî: naˀá·ča- ój·is·a-ˀ hej·i-ˀ
• Sirboxirwatî:

  Kirîlî: четрнаест

  Latînî: četrnaest

• Siryaniya klasîk: ܐܪܒܥܣܪ n (arba‘sar), ܐܪܒܥܣܪܐ m (arba‘esrē)
• Slaviya kevn: четыре на десѧте (četyre na desęte) (numeral: д҃і)
• Slovakî: štrnásť → sk
• Slovenî: štirinajst → sl
• Sorbî:

  Sorbiya jêrîn: styrnasćo

  Sorbiya jorîn: štyrnaće

• Spanî: catorce → es
• Swêdî: fjorton → sv
• Şanî: သိပ်းသီႇ (síp sìi)
• Tacikî: чордаҳ → tg (čordah)
• Tagalogî: labing-apat → tl
• Tahîtî: hō'ē 'ahuru ma maha
• Tamîlî: பதினான்கு → ta (patiṉāṉku)
• Tayî: สิบสี่ → th (numeral: ๑๔)
• Telûgûyî: పద్నాలుగు → te (padnālugu)
• Teterî: ундүрт (undürt)
• Tigreyî: ዐስር ወአርበዕ (ʿäsr wäʾärbäʿ)
• Tigrînî: ዓሰርተ ኣርባዕተ (ʿasärtä ʾarbaʿtä)
• Tirkî: on dört → tr
• Tirkmenî: on dört → tk
• Tîbetî: བཅུ་བཞི (bcu bzhi)
• Tongî: hongofulu mā fā
• Urdûyî: چودہ (caudah)
• Ûkraynî: чотирна́дцять → uk (čotyrnádcjatʹ)
• Venîsî: quatòrdexe, cuatòrdexe → vec
• Viyetnamî: mười bốn → vi
• Volapûkî: degfol, balsefol
• Weylsî: deusaith n yan m, pedwar ar ddeg → cy n, pedair ar ddeg → cy m, un deg pedwar → cy n, un deg pedair m
• Wolofî: fukk ak ñeent
• Ximêrî: ដប់បួន (dop buon) (numeral: ១៤)
• Yakutî: уон түөрт (uon tüört)
• Yidîşî: פֿערצן (fertsn)
• Yupîkiya navendî: akimiarunritaraan, akimiarunrita'ar
• Yûnanî: δεκατέσσερις → el n yan m (dekatésseris), δεκατέσσερα → el nt (dekatéssera)

  Kevn: δεκατέσσαρες (dekatéssares), ιδ΄, τεσσαρεσκαίδεκα (tessareskaídeka)

• Zhuangî: cib seiq