nivîsîn

Ji Wîkîferheng
Jump to navigation Jump to search

Kurmancî[biguherîne]

Bilêvkirin[biguherîne]

Lêker[biguherîne]

nivîsîn (lêkera gerguhêz)
Rehê dema niha: –nivîs
RP.
Niha
ez dinivîsim
tu dinivîsî
ew dinivîse
em, hûn, ew dinivîsin
Fermanî Yekjimar binivîse
Pirjimar binivîsin
Rehê dema borî: nivîsî
RP.
Boriya
sade
min nivîsî
te nivîsî
wê/wî nivîsî
me, we, wan nivîsî
Formên din:1rightarrow.png Tewandin:nivîsîn
Ev kes tiştekî dinivîse.

nivîsîn lêkera xwerû, gerguhêz

  1. (bi qelemî) herf yan hejmar li ser kaxezê çêkirin,
    peyamek bi rêzkirina gotinan li ser kaxezê yan li ser bernameyeke kompûterê diyarkirin
    • Ew zarok dizane navê xwe binivîse.
    • Min nameyek bo wê nivîsî.
    • Wî deh pirtûk nivîsîne.

Herwiha[biguherîne]

Bi alfabeyên din[biguherîne]

Ji wêjeya klasîk[biguherîne]

  • Du keman li bircê mîzan bi xedeb li min kişandin
    Ne du nûn qelem muqabil bi bedî'ê xet nivîsîn
    Du hilalê destê qudret bi qeranê yek kişandin
    (Dîwana Melayê Cizirî ~1640, Melayê Cizîrî)

Tewîn[biguherîne]

Lêker:

-nivîs-

Bide ber[biguherîne]

Têkilî[biguherîne]

Bi zaravayên kurdî[biguherîne]

Etîmolojî[biguherîne]

Hevreha soranî نووسین (nûsîn), kurdiya başûrî nüsîn, nüsanîn, lekî nüsan, hewramî niwîsey, zazakî nuştene, belûçî نویسگ (niwîseg) û نبیسگ (nibîseg), farisî نوشتن (nivişten, nevişten) û rehê dema niha نویس‎ (nevîs), partî 𐫗𐫁𐫏𐫢𐫤‎ (nbyşt), hexamenişî 𐎴𐎹𐎱𐎰𐎶 (n-i-y-p-i-θ-m /niyapaişam/: nexşandin, nikirandin)... hemû ji îraniya kevn *nipicát ji ni- (jêr, xwarê > nişîv, nizm) + *picát (nexşandin, reng dan) ku herwiha serekaniya van peyvan e jî: pehlewî 𐫛𐫏𐫘𐫏𐫤‎ (pysyt: rengdayî), avestayî 𐬞𐬀𐬉𐬯𐬀‎ (paēsa, /peêse/: nexş, neqş) û 𐬟𐬭𐬀𐬞𐬌𐬑𐬱𐬙𐬀‎ (fra-pixşta, /fre-pixşte/: boyaxkirî)... ‏sanskrîtî पेश (péśa: nexş, neqş)... lîtwanî piẽšti (xêz kirin, nîgar kirin), rûsî писа́ть (pisátʹ: nivîsîn, boyax kirin), bulgarî пиша (píša: nivîsîn), serbokroatî пи́сати / písati (nivîsîn), çekî psát / píši (nivîsîn), polonî pisać... latînî pictus (nexşandî, rengdayî > inglîzî picture) û pingo (boyax kirin, reng dan), portugalî û spanî pintar (boyax kirin, reng dan), îtalî pittare (boyax kirin, reng dan), fransî peindre boyax kirin, reng dan > inglîzî paint)... yûnaniya kevn ποικῐ́λος (poikílos: rengîn)... hemû ji proto-hindûewropî *peyḱ-.

Çavkanî
  • Cheung, Johnny (2007): Etymological Dictionary of the Iranian Verb. Leiden.
  • Chyet, Michael L. (2003): Kurdish-English Dictionary, Ferhenga Kurmancî-Inglîzî, Yale University Press.
  • Derksen, Rick: Etymological Dictionary of the Slavic Inherited Lexicon [Ferhenga etîmolojî ya peyvên mîrasî yên slavî] (Leiden Indo-European Etymological Dictionary Series; 4), Leiden, Boston: Brill 2008.
  • Kanga, Kavasji Edalji (1900): A Complete Dictionary of the Avesta Language‎, Bombay: Education society's steam press.
  • Rix, Helmut, edîtor (2001): Lexikon der indogermanischen Verben, çapa duyem, Wiesbaden: Dr. Ludwig Reichert Verlag. ISBN 3895002194
  • The Tower of Babel - An Etymological Database Project [Birca Babilê - Projeyeke Danegeha Etîmolojî] (bi inglîzî û rûsî): http://starling.rinet.ru/
  • Цаболов, Р. Л.: Эмцмолоƨцческцц̆ словарь курδскоƨо языка, (Tsabolov, R. L.: Ferhenga etîmolojî ya zimanê kurdî, (2-beşî) (bi rûsî), Moskova 2001-2010

Çemandin[biguherîne]

1leftarrow.pngbizivire nivîsîn
Emblem-question-red.svg Pirsgirêkan nîşan bide – Pêşniyaran bike
Tewandina lêkera nivîsîn (xwerû, gerguhêz)
Dema niha Dema borî
Reh –nivîs– –nivîsî–
Erênî Neyînî Erênî Neyînî
Rader - Infinitive nivîsîn nenivîsîn nivîsîbûn nenivîsîbûn
Çêbiwar - Participle nivîsî nenivîsî nivîsîbûyî nenivîsîbûyî
Raweya pêşkerî (daxuyanî) - Indicative
Dema niha - Present Raboriya sade - Preterite
Dema boriya têdeyî
Erênî Neyînî Erênî Neyînî
ez dinivîsim ez nanivîsim min nivîsî min nenivîsî
tu dinivîsî tu nanivîsî te nivîsî te nenivîsî
ew dinivîse ew nanivîse wê/wî nivîsî wê/wî nenivîsî
em dinivîsin em nanivîsin me nivîsî me nenivîsî
hûn dinivîsin hûn nanivîsin we nivîsî we nenivîsî
ew dinivîsin ew nanivîsin wan nivîsî wan nenivîsî
Raboriya berdest - Imperfect
Çîrokiya dema niha
Raboriya dûr - Pluperfect
Çirokiye boriya têdeyî
Erênî Neyînî Erênî Neyînî
min dinivîsî min nedinivîsî min nivîsîbû min nenivîsîbû
te dinivîsî te nedinivîsî te nivîsîbû te nenivîsîbû
wê/wî dinivîsî wê/wî nedinivîsî wê/wî nivîsîbû wê/wî nenivîsîbû
me dinivîsî me nedinivîsî me nivîsîbû me nenivîsîbû
we dinivîsî we nedinivîsî we nivîsîbû we nenivîsîbû
wan dinivîsî wan nedinivîsî wan nivîsîbû wan nenivîsîbû
Raboriya dûdar - Perfect
Dema boriya dûdar
Çîrokiya boriya dûdar - PQP de non-constatation (fr)
Erênî Neyînî Erênî Neyînî
min nivîsiye min nenivîsiye min nivîsîbûye min nenivîsîbûye
te nivîsiye te nenivîsiye te nivîsîbûye te nenivîsîbûye
wê/wî nivîsiye wê/wî nenivîsiye wê/wî nivîsîbûye wê/wî nenivîsîbûye
me nivîsiye me nenivîsiye me nivîsîbûye me nenivîsîbûye
we nivîsiye we nenivîsiye we nivîsîbûye we nenivîsîbûye
wan nivîsiye wan nenivîsiye wan nivîsîbûye wan nenivîsîbûye
Dema bê - Future Dahatiya pêş - Future perfect
Erênî Neyînî Erênî Neyînî
ez ê binivîsim ez ê nenivîsim min ê nivîsîbe min ê nenivîsîbe
tu ê binivîsî tu ê nenivîsî te yê nivîsîbe te nenivîsîbe
ew ê binivîse ew ê nenivîse wê/wî yê nivîsîbe wê/wî nenivîsîbe
em ê binivîsin em ê nenivîsin me yê nivîsîbe me nenivîsîbe
hûn ê binivîsin hûn ê nenivîsin we yê nivîsîbe we nenivîsîbe
ew ê binivîsin ew ê nenivîsin wan ê nivîsîbe wan ê nenivîsîbe
Raweya xwestekî (bilanî, daxwazî) - Subjunctive
Dema nihaya xwestekî - Present subjunctive
Nihaya bilaniyê
Dema boriya xwestekî - Preterite subjunctive
Erênî Neyînî Erênî Neyînî
(bila) ez binivîsim (bila) ez nenivîsim (bila) min nivîsîbe (bila) min nenivîsîbe
(bila) tu binivîsî (bila) tu nenivîsî (bila) te nivîsîbe (bila) te nenivîsîbe
(bila) ew binivîse (bila) ew nenivîse (bila) wê/wî nivîsîbe (bila) wê/wî nenivîsîbe
(bila) em binivîsin (bila) em nenivîsin (bila) me nivîsîbe (bila) me nenivîsîbe
(bila) hûn binivîsin (bila) hûn nenivîsin (bila) we nivîsîbe (bila) we nenivîsîbe
(bila) ew binivîsin (bila) ew nenivîsin (bila) wan nivîsîbe (bila) wan nenivîsîbe
Raboriya bilaniyê - Imperfect subjunctive Raboriya dûr a bilaniyê - Pluperfect subjunctive
Erênî Neyînî Erênî Neyînî
(bila) min binivîsiya (bila) min nenivîsiya (bila) min nivîsîbûya (bila) min nenivîsîbûya
(bila) te binivîsiya (bila) te nenivîsiya (bila) te nivîsîbûya (bila) te nenivîsîbûya
(bila) wê/wî binivîsiya (bila) wê/wî nenivîsiya (bila) wê/wî nivîsîbûya (bila) wê/wî nenivîsîbûya
(bila) me binivîsiya (bila) me nenivîsiya (bila) me nivîsîbûya (bila) me nenivîsîbûya
(bila) we binivîsiya (bila) we nenivîsiya (bila) we nivîsîbûya (bila) we nenivîsîbûya
(bila) wan binivîsiya (bila) wan nenivîsiya (bila) wan nivîsîbûya (bila) wan nenivîsîbûya
Raweya mercî (hekînî) - Conditional
Çîrokiya dema nihaya mercî - Present conditional Dema boriya mercî - Preterite conditional
Erênî Neyînî Erênî Neyînî
min ê binivîsiya min ê nenivîsiya min ê nivîsîbûya min ê nenivîsîbûya
te yê binivîsiya te nenivîsiya te yê nivîsîbûya te nenivîsîbûya
wê/wî yê binivîsiya wê/wî nenivîsiya wê/wî yê nivîsîbûya wê/wî nenivîsîbûya
me yê binivîsiya me nenivîsiya me yê nivîsîbûya me nenivîsîbûya
we yê binivîsiya we nenivîsiya we yê nivîsîbûya we nenivîsîbûya
wan ê binivîsiya wan ê nenivîsiya wan ê nivîsîbûya wan ê nenivîsîbûya
Raweya fermanî - Imperative
Dema niha - Present
Erênî Neyînî
(tu) binivîse (tu) nenivîse
(hûn) binivîsin (hûn) nenivîsin

Werger[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

Zayenda mê ya binavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî nivîsîn nivîsîn
Ravek nivîsîna nivîsînên
Çemandî nivîsînê nivîsînan
Nîşandera çemandî nivîsînê wan nivîsînan
Bangkirin nivîsînê nivîsînino
Zayenda mê ya nebinavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî nivîsînek nivîsînin
Îzafe nivîsîneke nivîsînine
Çemandî nivîsînekê nivîsîninan

nivîsîn

  1. çêkirina herf an hejmaran li ser kaxezê yan kompûterê:
    • nivîsîna nameyan, nivîsîna dersan, nivîsîna bi kurdî
  2. destxet, xet, awayê nivîsînê:
    • Nivîsîna wê spehî ye.

Werger[biguherîne]