çem

Herwiha binêre: Cem, cem, cém, cêm, û Çem

Kurmancî

Bilêvkirin

IPA^(kilîd): /ˈt͡ʃɛm/
Deng (Amed): guhdar bike(file)
Deng (Bidlîs): guhdar bike(file)
Kîtekirin: çem

Navdêr

çem n, ç-ya nerm

(erdnîgarî) Herrikek mezin ya siriştî ya avê (ya ji co û royan mezintir).
- 1934, Nûrî, Şewqa Sibê, rûpel 3:
  Gundê Zelîxê nêzîkî çemê Erezê bû.
Devera ber çemekî.
Her herika avê yan ya ronatiyek din ya boş.
Çavên min bûn çemê rondikan.

Li meydana cengê xwîn bû çem.

Tewandin

Tewandina *çem*
Zayenda nêr a binavkirî
Rewş	Yekjimar	Pirjimar
Navkî	çem	çem
Îzafe	çemê	çemên
Çemandî	çemî	çeman
Nîşandera çem.	wî çemî	wan çeman
Bangkirin	çemo	çemino
Zayenda nêr a nebinavkirî
Rewş	Yekjimar	Pirjimar
Navkî	çemek	çemin
Îzafe	çemekî	çemine
Çemandî	çemekî	çeminan

Bi alfabeyên din

kurdî-erebî: چەم

Jê

Etîmolojî

Hevreha zazakî çem, hewramî çem û soranî چۆم (çom). Jê wêdetir etîmolojiya peyvê nayê zanîn.

Bide ber

Werger

Abenakî: sibo
Abxazî: аʒиас (āʒiās)
Açehî: krueng, alu
Açuarî: entza
Açumawî: ajúmmá
Adîgeyî: псыхъо (psəꭓʷo)
Afrîkansî: rivier → af
Ahtnayî: c'ena'
Akadî: 𒀀𒇉 (nāru)
Aklanon: suba'
Albanî: lumi
Almaniya Pennsylvania: Rewwer
Almanî: Fluss → de n, Strom → de n
Altayiya başûrî: суу (suu)
Amharî: ወንዝ (wänz)
Andî: гьадор (hador)
Arabela: moo
Aragonî: río n
Aramî:
Siryaniya klasîk: ܢܗܪܐ n (nahrā)

Aramiya babîlonî ya cihûyî: נַהֲרָא n (nahărā)
Aromanî: arãu → roa-rup nt
Asamî: নৈ nt (noi), নদী nt (nodi), গাং (gaṅ)
Astûrî: ríu → ast n
Atayalî: llyung
Avarî: гӏор (ʻor)
Aymarayî: jawira
Aynuyî: ペッ (pet)
Azerî: çay → az, irmaq
Bahnarî: krong
Bakungî: cungai, sungi
Baskî: ibai → eu
Başkîrî: йылға (yïlğa)
Bau bidayuh: sungi, grongung
Belarusî: рака́ → be m (raká), рэ́чка m (réčka)
Belûçî: کور (kor), کھور (khor)
Bengalî: নদী → bn (nôdi)
Berberî:
Taşelhitî: asif n
Bîkoliya naverast: salog
Bontociya rojhilatî: wangwang
Bretonî: stêr → br m, aven → br m, avon → br m
Bruneyî: sungai
Bulgarî: река́ → bg m (reká)
Burmayî: မြစ် → my (mrac)
Buryatî: гол (gol), мүрэн (müren)
Car nicobareseyî: ta-hël
Conxayî: གཙང་ཆུ (gtsang chu)
Çakmayî: 𑄉𑄧𑄋 (gaṅā)
Çamicuroyî: maneli
Çamiya rojhilatî: ꨯꨴꨆ꨷ (kraung)
Çeçenî: хи (xi)
Çekî: řeka → cs m
Çepangî: मातीः
Çerokî: ᎤᏪᏴ (uweyv), ᎠᎹᏱ (amayi), ᎡᏉᏂ ᎨᏴᎢ (equoni geyvi)
Çîçewayî: mtsinje
Çîkasawî: abookoshi
Çînî:
Kantonî: 河 (ho⁴), 江 (gong¹), 河流 (ho⁴ lau⁴)

Dunganî: хә (hə), җён (ži͡on)

Ganî: 江 (gong¹)

Çîniya klasîk: 川; 水; 河; 江; 江河

Mandarînî: 河 → zh (hé); 河流 → zh (héliú); 江 → zh (jiāng); 江河 → zh (jiānghé) ; 水流 → zh (shuǐliú); 川 → zh (chuān); 河川 → zh (héchuān)

Min dongî: 河 (ò̤)

Minnanî: 河 (hô), 江 → zh-min-nan (kang)

Wuyî: 江, 河

Xiangî: 江 (jian¹), 河 (ho²)
Çuvaşî: юханшыв (juhanšyv)
Dalmatî: floim n
Danmarkî: flod → da g, å → da g
Divehî: ކޯރު y (kōru)
Dogrîbî: deh
Drungî: wang, dong
Dusuniya navendî: bawang
Efikî: akpa
Elfdalî: å m, wassl m
Endonezyayî: sungai → id
Erebî: نَهْر → ar n (nahr), أَنْهَار p (ʔanhār), أَنْهُر p (ʔanhur)
Erebiya misrî: نهر n (nahr)

Erebiya hîcazî: نهر n (nahar)
Ermenî: գետ → hy (get)
Erzayî: лей (lej)
Esperantoyî: rivero → eo
Estonî: jõgi → et
Evenî: ока̄т (okāt)
Evenkî: бира (bira)
Eweyî: etɔ
Extremaduranî: ríu n
Farisî: رود → fa (rud), رودخانه → fa (rudxâne), نهر → fa (nahr)
Ferî: á → fo m
Fînî: joki → fi
Fransiya kevn: floeve n
Fransî: fleuve → fr n ; rivière → fr m
Fransiya kevn: flueve n
Friyolî: flum n
Frîsiya bakur: struum n
Frîsiya saterlandî: Äi
Frîsî: rivier → fy, stream
Fulahî:
Latînî: maayo, caangol

Adlamî: 𞤥𞤢𞥄𞤴𞤮, 𞤷𞤢𞥄𞤽𞤮𞤤
Gaelîka skotî: abhainn m
Gagawzî: derä
Galîsî: río → gl n
Gorontaloyî: dutula
Gujaratî: નદી → gu m (nadī)
Gurcî: მდინარე (mdinare)
Guwaranî: ysyry
Haîtî: rivyè
Halkomelemî: stó:lō
Hawayî: kahawai, muliwai
Hawsayî: kogi
Higaononî: suba, wahig
Hindî: नदी → hi m (nadī), दरिया → hi n (dariyā), नद → hi n (nad), नहर → hi m (nahar)
Hirî motuyî: sinavai
Hîlîgaynonî: suba
Hîrî motuyî: sinavai
Hmongî: dej
Holendî: rivier → nl n, stroom → nl n
Hunsrikî: Fluss n, Rio n
Îbanî: sungai
Îbranî: נָהָר → he n (nahár)
Îdoyî: rivero → io
Îgboyî: uji, mmiri
Îlokanoyî: karayan
Îngilîziya kevn: ēa m
Îngilîziya navîn: strem, ryver, flod
Îngilîzî: river → en
Îngriyî: joki
Înterlîngua: fluvio
Înuîtî: ᑰᒃ → iu (kook)
Înupîakî: kuuk
Îraqwî: yaaee m
Îrlendî: abhainn → ga m
Îrlendiya kevn: aub m
Îstriyotî: fioûme n
Îtalî: fiume → it n, rivo n
Îu mienî: ndaaih
Îzlendî: fljót → is nt, á → is m, elfur → is m
Japonî: 川 → ja (かわ, kawa)
Javayiya kevn: kali
Javayî: kali, lèpèn
Jurçenî: bira
Kabardî: псыхъо (psəꭓʷo)
Kabiyeyî: pɔɔ
Kalalîsûtî: kuuk
Kalingayiya başûrî: chawwang
Kalmîkî: һол (hol), мөрн (mörn)
Kannadayî: ನದಿ → kn (nadi), ಹೊಳೆ → kn (hoḷe)
Kapampanganî: ilug
Karaçay-balkarî: черек (çerek), суу (suu)
Karelî: jogi
Kaşayayî: ʔahqʰa
Kaşûbî: rzéka m
Katalanî: riu → ca n
Katawbayî: iswa
Keçwayî: mayu → qu
Keşmîrî: नदी (nadī)
Khasiyî: wah
Kinaray-ayî: suba
Kirgizî: өзөн → ky (özön), суу → ky (suu), дарыя → ky (darıya), дайра → ky (dayra)
Kitubayî: nzadi
Kîkongoyî: mubu
Kîngalî: ගඟ → si (gaⁿga)
Kînyarwandayî: uruzi
Klamatî-modokî: ɢoɢe
Komançî: pia hunuubi
Komî-permyakî: ва (va)
Komî-zîriyî: ю (ju)
Komorî: muro sinif c3/c4
Koreyî: 강 → ko (gang), 수 → ko (su), 가람 → ko (garam)
Korsîkayî: fiume n, rivu → co n
Koryakî: вʼэем (v'ėjem)
Kreyoliya antîlleyî: wiviè m, riviè m
Krî: sîpîy, sîpiy, sīpiy
Krîkî: hvcce
Kumikî: оьзен (özen)
Ladînî: ruf n
Ladînoyî: rio n
Lamboyayî: laiwe
Latgalî: upe m
Latînî: flūmen → la nt, fluvius n, amnis → la n, rīpāria m
Latviyayî: upe → lv m
Lawsî: ແມ່ນ້ຳ (mǣ nam)
Lingalayî: ebale sinif c7
Livvî: jogi
Lîgûrî: sciùmme n
Lîmbûrgî: reveer → li m, vlód n
Lîtwanî: upė → lt m
Lîvonî: jog, joug
Lolopoyî: vizzarmo, lazzarmo
Lombardî: fiumm n
Lubuagan kalingayî: chewwang
Lueyî: ᦶᦩ (xwae), ᦷᦀᧉᦆᦱᧉ (˙ʼo²xaa²), ᦶᦙᧈᦓᧄᧉ (mae¹nam²)
Lugandayî: omugga
Luhyayî: eluchi
Luksembûrgî: Floss → lb n, Stroum n
Luşûtsîdî: stúləkʷ
Maguindanaoyî: pulangi
Makedonî: река m (reka)
Malagasî: mivory → mg
Malay:
Malezî: سوڠاي, الور, الير, باتڠ, بڠاون, کالي, واءي, چي, سإيي

Rûmî: sungai → ms, alur, alir, batang → ms, bengawan, kali → ms, wai → ms, ci, sei
Malayalamî: നദി → ml (nadi)
Malayiya baba: sunge
Maltayî: xmara m
Mançûyî: ᠪᡳᡵᠠ, ᡠᠯᠠ
Manksî: awin m
Maorî: awa
Maranaoyî: iyolog, isoba', polangi
Maratî: नदी → mr m (nadī)
Marî:
Mariya rojhilatî: эҥер (èṅer)
Mbya guaraniyî: yakã
Meänkiyelî: joki, väylä
Mecarî: folyó → hu, folyam → hu
Megrelî: წყარმალუ (c̣q̇armalu)
Melanauyiya navendî: bengayi, sungai
Misrî:

(jtrw)
Mizoyî: lui
Mînangkabawî: sungai
Mîrandî: riu n
Mokşayî: ляй (ljaj)
Mongoliya navîn: ᠮᠥᠷᠡᠨ (mören)
Mongolî: гол → mn (gol), мөрөн → mn (mörön)
Mongoliya klasîk: ᠭᠣᠤᠯ (ɣoul), ᠮᠥᠷᠡᠨ (mören)
Monî: ကြုၚ် (krɜŋ), ၜဳ (ḅī)
Muongî: không
Nahwatliya klasîk: ātōyātl
Nanayî: мангбо (maŋbo)
Nandî: aina
Nanticokeyî: pamptuckquah'
Napolîtanî: ciume n
Navajoyî: tooh nílíní, tooh
Nawrûyî: ekaw → na
Naxî: hoq, jjihoq
Nepalî: नदी → ne (nadī)
Newarî: खुसि (khusi)
Ngarrindjerî: kuri
Nîvxî: эри (eri)
Normandî: riviéthe m
Norsiya kevn: á m, elfr m
Norwecî: flod → no n, elv → no n yan m, å → no n
Nottoway-meherrînî: joke
Nyungayî: beerliya
Ojibweyî: ziibi, ziibi
Oksîtanî: riu → oc n
Oriyayî: ନଦୀ → or (nôdī)
Oromoyî: laga
Osetî: дон (don), цӕугӕдон (cæwgædon), фурд (furd)
Osmanî: ایرماق (ırmak)
Oygurî: دەريا (derya)
Ozbekî: daryo → uz
Palî: nadī m
Papyamentoyî: riu
Peştûyî: سيند → ps n (sīnd)
Piedmontîsî: fium n
Plodîşî: Fluss n, Riwa n
Polabî: rė́ka m
Polonî: rzeka → pl m
Portugaliya kevn: rio
Portugalî: rio → pt n, flume n
Powhatanî: yeokanta
Prusiya kevn: ape
Puncabî:
Şaxmuxî: دریا → pa n (dryā), ندی m (ndī)

Gurmuxî: ਦਰਿਆ → pa n (dariā), ਨਦੀ m (nadī)
Qazaxî: өзен → kk (özen)
Qiptî: ⲉⲓⲟⲟⲣ n (eioor), ⲓⲟⲣ n (ior)
Marwarî: नंदी (nandī)
Romancî: flum n
Romanyayî: râu → ro nt, fluviu → ro nt
Rusî: река́ → ru m (reká), ре́чка → ru m (réčka)
Rusînî: ріка́ m (riká)
S'gaw karenî: ထံကျိ (hṭee kloh)
Saksoniya kevn: aha m
Samiya bakurî: johka
Samiya înarî: juuhâ
Samiya skoltî: jokk
Sanskrîtî: नदी → sa m (nadī), स्रोतस् → sa nt (srotas)
Sardînî: arriu, ribu, erriu, irriu, riu, rivu, fiúmene, flúmini, frúmene, frumi, frúmine, frúmini
Sebopî: cungai, sungi
Sebwanoyî: suba
Sicîlî: ciumi → scn n, çiumi → scn
Sidamoyî: laga
Sindhî: دَرياءُ n (daryāu)
Sirboxirwatî:
Kirîlî: ре́ка m, рије́ка m

Latînî: réka → sh m, rijéka → sh m
Sîlhetî: ꠘꠖꠤ (nodi), ꠉꠣꠋ (gaṅ)
Skotî: river
Slaviya kevn:
Kirîlî: рѣка m (rěka)

Glagolîtîk: ⱃⱑⰽⰰ m (rěka)
Slaviya rojavayî ya kevn: рѣка m (rěka)
Slovakî: rieka → sk m
Slovenî: réka → sl m
Slovînsî: řė̂kă m
Somalî: webi n
Sorbî:
Sorbiya jêrîn: rěka m

Sorbiya jorîn: rěka m
Sotoyiya başûr: noka
Spanî: río → es n
Sundanî: wahangan → su, walungan
Sûdovî: upa
Swahîlî: mto → sw
Swêdî: flod → sv g, älv → sv g, å → sv g
Şanî: မႄႈၼမ်ႉ (māae nâ̰m)
Şawneeyî: θiːpi
Şîngazîcayî: mro wa madji sinif c3/c4
Tàyî: tả
Tacikî: рӯд → tg (rüd), дарё → tg (daryo), наҳр → tg (nahr)
Tagalogî: ilog → tl
Talişî: ربار (rəbâr)
Tamîlî: ஆறு → ta (āṟu), அருவி → ta (aruvi), நதி → ta (nati)
Tarantinoyî: jume n
Tarifitî: iɣzar n
Tausugî: suba, sapa
Tayî: แม่น้ำ → th
Telûgûyî: నది → te (nadi)
Temazîxtiya atlasa navendî: ⴰⵙⵉⴼ n (asif), ⵉⵖⵣⵔ n (iɣzr)
Teterî: елга → tt (elga), дәрья → tt (där’ya)
Tigrînî: ፈለግ (fäläg)
Tirkiya kevn: 𐰽𐰆𐰉 (sub)
Tirkî: ırmak → tr, nehir → tr
Tirkmenî: derýa
Tîbetî: གཙང་ཆུ (gtsang chu), ཆུ་བོ (chu bo), ཆུ་ཆེན (chu chen)
Tlingitî: héen
Tokpisinî: wara → tpi, hanwara
Toxarî B: cake
Tuluyî: ಸುದೆ (sude)
Tuteloyî: taksitai
Tuvanî: хем (xem), суг (sug)
Tuwali ifugaoyî: wangwang
Tûpiya kevn: y
Udmurtî: шур (šur)
Ugarîtî: 𐎐𐎅𐎗 (nhr)
Umotinayî: pó
Unamî: sipu
Urdûyî: ندی m (nadī), دریا n (daryā)
Ûkraynî: ріка́ m (riká), рі́чка → uk m (ríčka)
Venîsî: fiume, fium
Vepsî: jogi
Viyetnamî: sông → vi, giang → vi, hà → vi
Volapûkî: flumed → vo
Voroyî: jõgi
Votî: jõtši
Walonî: aiwe → wa m, mouze → wa n, fleuve → wa n, rivire → wa m
Warayî: salog
Weylsî: afon → cy m
Wiradhurî: bila
Wîlamowî: fłūs n
Wolofî: dex → wo
Xakasî: суғ (suğ), ағын (ağın)
Ximêrî: ទន្លេ → km (tŭənlei)
Xosayî: umlambo sinif c3/4
Yagnobî: дайро (dayro)
Yakutî: өрүс (örüs)
Yamanayî: winu
Yidîşî: טײַך n (taykh)
Yiyiya siçuwayî: ꒊꃀ (yyp mop)
Yorubayî: odò, ẹri
Yukaghiriya başûrî: унун (unun)
Yupîkiya navendî: kuik
Yûnanî: ποτάμι → el nt (potámi), ποταμός → el n (potamós)
Yûnaniya kevn: ποταμός n (potamós)
Zêlandî: rivier
Zhuangî: dah
Zuluyî: umfula → zu sinif c3/c4
Zuniyî: k'yawinanne

Ev beşa Wergerê ji malûmatên naveroka vê versiyona madeya river a Wîkîferhenga îngilîzî pêk tê.

Hewramî

Navdêr

çem

çav