xwê

Ji Wîkîferheng
Here cem: navîgasyon, lêgerîn

Kurdî[biguherîne]

1. kereseya sûrkirinê[biguherîne]

Xwê

navdêr,

Wate[biguherîne]

  1. Maddeya sûrkirinê, maddeya xwarin pê tê sûr anku şor kirin.

Ji wêjeya klasîk[biguherîne]

Min dî b' xewab ew mahitab da dil kulab cohtê xurab
Dil şewwişand xwê lê reşand xweş herişand têk hûr-i bû
(Dîwana Melayê Cizirî ~1640, Melayê Cizîrî)

Bi alfabeyên din[biguherîne]

Herwiha[biguherîne]

Bide ber[biguherîne]

Binere herwiha[biguherîne]

Ji[biguherîne]

Ji proto-hindûewropî * seh₂l- (xwê), hevrehên kurmancî , xuh (1), pehlewî xweyd, belûçî wad, zazakî sol (ji rusî?), sanskrîtî सलिल (selile), yûnaniya kevn ἅλς (háls), rusî соль (soli), ermenî աղ (al), lîtwanî saldus, latînî sāl (> fransî sel), inglîzî û swêdî salt, almanî Salz, holendî zout... Bo hin peyvên din, yên ku "s" ya proto-hindûewropî di kurdî de dibe "x", binerin: xwe, xwendin, xîz...

[biguherîne]

Bi zaravayên kurdî[biguherîne]

  • Kurmancî: xwê
  • Soranî: xwê
  • Kelhûrî: xwa
  • Zazakî: sol (ji rusî)
  • Hewramî: mekî

Werger[biguherîne]

2. ava leşî[biguherîne]

Baştir:

xuh

3. kesa/ê ku tiştek ya wî ye[biguherîne]

Baştir:

xwedî / xwey

4. formek ji "xwarinê"[biguherîne]

lêker

Wate[biguherîne]

  1. (devokî) (tu dê) Bixwî.
    • Tu ê vî nanî xwê? (Tu dê vî nanî bixwî?)
  2. (devokî) (ew dê) Bixwe.
    • Ew dê vê girarê xwê? (Ew dê vê girarê bixwe?)