wezîr

Ji Wîkîferheng
Jump to navigation Jump to search

Kurdî[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

kabikên kişikê
Chess kdt45.svg şah Chess klt45.svg
Chess qdt45.svg wezîr Chess qlt45.svg
Chess rdt45.svg birc Chess rlt45.svg
Chess bdt45.svg metran Chess blt45.svg
Chess ndt45.svg siwar Chess nlt45.svg
Chess pdt45.svg piyon / peya / serbaz Chess plt45.svg

wezîr

  1. gizîr, şalyar, serokawezaretekê,
    yek ji çend kesên herî payebilindhikûmetê
    wezîra/ê dadê,
    wezîra/ê karûbarên hindirr,
    wezîra/ê bazirganiyê, wezîra/ê kar,
    wezîra/ê neftê
  2. (kişik) Cûnê kevirekî kişikêherî xurt (yek bo her lîstikvanî) yê ku dikare bilive her alî.

Ji wêjeya klasîk[biguherîne]

  • Te digo ko dinê û axiret bû
    Tacdîn weledê wezîrê dîwan
    Mem jî xelefê debîrê dîwan
    (Mem û Zîn ~1692, Ehmedê Xanî)

Bi alfabeyên din[biguherîne]

[biguherîne]

Têkildar[biguherîne]

Bide ber[biguherîne]

Etîmolojî[biguherîne]

Ji erebî وَزِير(wezîr), ji zimanên îranî, hevrehên pehlewî guzîr û viçîr, avestayî viçîre-, belkî têkilî vec- (aram kirin) ya parsî û/yan vezirke- (mezin) ya hexamenişî, bozorg (mezin) ya farisî û/yan gir / girs (zexm, mezin) ya kurmancî. Heta niha jî di çîrokên kurdî de bi forma "wezîr û gizîr" heye. Li serdema ebasiyan ev peyv derbasî erebî bûye û bi wî kirasê erebî li kurdî û farisî vegeriye. Di erebî de li gor rêzimana erebî peyvên وزارة (wizaret > kurdî wezaret) û وزراء (wuzerai: koma wezîran) jî jê hatine çêkirin.

Werger[biguherîne]