Here naverokê

rast

Ji Wîkîferheng

Bilêvkirin

[biguhêre]
  • IPA(kilîd): /ˈrɑːst/
  • Kîtekirin: rast
  • Deng (Bidlîs): guhdar bike(file)
  • Deng (Bidlîs): guhdar bike(file)

Rengdêr

[biguhêre]
Pozîtîv rast
Komparatîv rasttir
Sûperlatîv herî rast (merkezî)
tewrî rast (rojavayî)
Şûr di destê rastê yê siwarekî de. (4)
Destekî rast. (4)

rast, r-ya req, t-ya nerm

  1. bêxeletî, bêşaşî, bêkêmasî, ne şaş, ne çewt, ne xelet
    Bersiva te rast e.
  2. ne derew, ne virr:
    Ew rast dibêje.
  3. ne xwehr, ne xwahr:
    xeteke rast, rêyeke rast
    Ev darê di destê min de rast e.
  4. rexê dijberî rexê çepê
    destê rast, aliyê rast
    Ev tîr ber bi rexê rastê ve ye: →
  5. yekser, rasterê, dîrek, dîrekt
    Ez rast ji malê hatim dikanê.
    Hûn rast bi 10a êvarê werin gundê me
  6. destrast, kesa/ê ji destê çepê baştir bi destê rastê dikare bixebite
  7. rastgir, parêzyar, burjuwa, dijberên sosyalîstan, dijberên komunîstan
  8. navrast

Ji wêjeya klasîk

[biguhêre]
  • Jêrî Ednan ta ji 'Ebdullah guhest
    Bîst û yek bab in, hemî rast û durust
    Hin yekî 'Ednan û Me'd û hem Nezar
    — (Mela Hesenê Bateyî (~1720), Mewlûda Kurdî)

Bi alfabeyên din

[biguhêre]

Nêzîk

[biguhêre]

Dijmane

[biguhêre]

Etîmolojî

[biguhêre]

Hevreha soranî ڕاست‎ (rast) û ڕاس (ras), kurdiya başûrî ras, lekî ras, goranî/hewramî ras, zazakî raşt, rast, belûçî/farisî/gîlekî/mazenderanî راست (rast), tacikî рост (rost), pehlewî 𐫡𐫀𐫘𐫤‎ (rast) û 𐫡𐫀𐫘𐫎‎ (rasṯ), partî 𐫡𐫀𐫢𐫤‎ (raşt), ‎ osetî раст (rast), sogdî 𐽀𐽁𐽂‎ (ršt) û ܪܫܬܝ‎ (ršty), peştûyî رشتيا‎ (rištyā́), avestayî 𐬭𐬀𐬱𐬙𐬀‎ (rašta, /reşte/)... yûnaniya kevn ὀρεκτός (orektós) (orektós), latînî rēctus, spanî recto, îtalî retto, ritto, portugalî reto... inglîziya kevn riht, reht, reoht, inglîziya niha right (/rayt/), almanî û holandî recht, danmarkî ret, norwecî rett, swêdî rätt... hemû ji proto-hindûewropî *h₃reǵtós

Peyv ji zimanên îranî ketiye hinek zimanên tirkîkî, bo nimûne: azerî û tirkî rast, ozbekî rost, kirgîzî ырас (ıras). Peyv herwiha ketibû elamî jî wek 𒊏𒍩𒆪 (ra-áš-da) û 𒊏𒆜𒆪 (ra-iš-da).

Çavkanî:
  • Chyet, Michael L. (2003), “rast”, li ser Kurdish–English Dictionary Ferhenga Kurmancî - Inglîzî[1], with selected etymologies by Martin Schwartz [li gel etîmolojiyên bijarte ji hêla Martin Schwartz ve], New Haven û London: Yale University Press
  • Horn, Paul (1893), Grundriss der neupersischen Etymologie [Bingeha etîmolojiya farisî] (bi almanî), Strasbourg: K.J. Trübner
  • Ringe, Donald (2006): From Proto-Indo-European to Proto-Germanic (A Linguistic History of English; 1), Oxford: Oxford University Press
  • Seebold, Elmar (1989): Etymologisches Wörterbuch der deutschen Sprache [Ferhenga etîmolojî ya zimanê almanî] Etymological dictionary of the German language] (bi almanî), çapa 22yem.
  • The Tower of Babel - An Etymological Database Project [Birca Babilê - Projeyeke Danegeha Etîmolojî] (bi îngilîzî û rusî): http://starling.rinet.ru/
  • Цаболов, Р. Л. [Cabolov, R. L., Tsabolov, R. L.] (2001-2010), Эмцмолоƨцческцц̆ словарь курδскоƨо языка [Emcmoloƨcčeskcc̆ slovarʹ kurδskoƨo jazyka, Ferhenga etîmolojî ya zimanê kurdî] (bi rusî), Moskova
  • Watkins, Calvert (2007), The American Heritage Dictionary of Indo-European Roots (bi îngilîzî), çapa 2an, Boston: Houghton Mifflin

Bi zaravayên din

[biguhêre]

Werger

[biguhêre]

Rengdêr

[biguhêre]

rast

  1. rast

Formên alternatîv

[biguhêre]
[biguhêre]

rast

  1. bênvedan, vehesîn, istirehet, pişû

Rengdêr

[biguhêre]

rast

  1. rast
  2. tûş, leqayî, liqa, tesadûf
  3. rast