Peyva heftêyê 21/2011

gûz

From Wîkîferheng
Jump to navigation Jump to search

Kurmancî[edit]

Bilêvkirin[edit]

Navdêr[edit]

komeke libên gûzan
dareke gûzê
Zayenda mê ya binavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî gûz gûz
Ravek gûza gûzên
Çemandî gûzê gûzan
Nîşandera çemandî gûzê wan gûzan
Bangkirin gûzê gûzino
Zayenda mê ya nebinavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî gûzek gûzin
Îzafe gûzeke gûzine
Çemandî gûzekê gûzinan

gûz

  1. dareke temendirêj û bihagiran e
  2. berhemêdarê ku dema kojik bin kesk in lê dema gihiştî bin zer yan gewr in
    û qalikên wan req in û nayên xwarinkakilên wan xweş xwerbar in

Herwiha[edit]

Bi alfabeyên din[edit]

Bi zaravayên kurdî[edit]

Etîmolojî[edit]

hevreha soranî گوێز / gwêz, zazakî goze, hewramî wezî, farisî گوز (gûz), pehlewî 𐭢𐭥𐭦‎ (goz), mazenderanî اغوز‎ (eğoz), osetî ӕнгу́з (ængúz) û ӕнгозӕ (ængozæ), ihtimalen herwiha hevreha avestayî 𐬔𐬎𐬰𐬀𐬉𐬙𐬀‎ (guzaēta: veşartin, niximandin, nixamtin - ji ber kakila wê ya di qalikê de parastî), pertî nigewz- (veşartin, niximandin), hexamenişî 𐎠𐎱𐎥𐎢𐎭𐎹 (/epegewdeye/) sanskrîtî गूहति (gū́hati: veşartin, niximandin)... hemû ji proto-aryayî **gʰawȷ́ʰ- (veşartin) belkî ji proto-hindûewropî *geug- (veşartin). Hevrehên ne-hindûîranî di zimanên din yên hindûewropî ne misoger in lê carinan gūžti (veşartin) ya lîtwanî wek yek ji nimûneyên wisa tê hesibandin.

Peyva "gûz" ji zimanên îranî ketiye piraniya zimanên Rojhilata Navîn û Kafkasyayê: aramî/siryanî ܓܘܙܐ / גוזא (gewza), îbranî אגוז (ĕğôz), azerî qoz, ermeniya navîn ղոյզ (ğoyz) û ermeniya niha ընկույզ (ənkuyz), gurcî ნიგოზი (nigozi), erebî جوز (cewz)...

Bi rêya erebî heman peyv wek ceviz ketiye tirkî.

Hêjayî gotinê ye ku di axivîna farisiya niha de جوز (cûz), ya ku ji erebî vegeriye, tê bikaranîn û گوز (gûz) êdî bi maneya "gûz" nayê bikaranîn. (گوز /gûz/ bi maneya kuş di farisî de tê bikaranîn lê ihtimalen ew ne eynî peyv e.)

Çavkanî: Çabolov r. 409–410, Cheung r. 117, Chyet r. 230

[edit]

Navê zanistî[edit]

Werger[edit]