veşartin

Ji Wîkîferheng
Jump to navigation Jump to search

Kurdî[biguherîne]

Lêker[biguherîne]

veşartin (lêkera gerguhêz)
Raya dema niha:  veşêr
RP.
Niha
ez vedişêrim
tu vedişêrî
ew vedişêre
em, hûn, ew vedişêrin
Fermanî Yekjimar veşêre
Pirjimar veşêrin
Raya dema borî:  veşart
RP.
Boriya
sade
min veşart
te veşart
wê/wî veşart
me, we, wan veşart
Formên din:1rightarrow.png Tewandin:veşartin
Pisîkekê xwe veşartiye.

veşartin lêkera xwerû, gerguhêz

  1. Berşê kirin, ji ber çavan hinda kirin, danîn cihekî wisa ku neyê dîtin, nepenî kirin, nihînî kirin.
  2. Nepenî.
  3. binax kirina mirîya.

Ji wêjeya klasîk[biguherîne]

Bi alfabeyên din[biguherîne]

Herwiha[biguherîne]

Tewîn[biguherîne]

ve-şêr-

Ji[biguherîne]

ve- + şartin, ji proto-hindûewropî * ḱel- (veşartin), proto-hindûewropî *ser- (*ḱ-ya proto-hindûewropî di proto-aryayî dibe s/ş û *l jî bi giştî dibe r), hevreha avestayî ser- (penageh, stargeh), pehlewî û parsî s'rw'r (kum, zirx), hewramî şaray (> -şar-), soranî شاردنه‌وه / şardinewe û حه‌شار / heşar, sanskrîtî şárman, rusî шлем (şlêm), latînî celare, îriya kevn celim, almaniya kevn helan, almanî Helm, inglîzî helmet, gotî huljan... Bo peyveke din jî ku tê de s ya proto-aryayî di kurdî de dibe ş binere: şarandin.

Çavkanî: Cheung, r. 335-6 (ku herdu peyvên soranî, ya hewramî û yên din dide lê ya kurmancî ji bîr kiriye)

"şar" bi rastî jî maneya "veşartin"ê, "niximandin"ê dide lê di kurmancî de wisa serbixwe nayê bikaranîn.

Herçi "beşartin" e, ew formeke dejenerebûyî ya ji "veşartin"...ê ye. Di kurdî de gelek caran "b" û "v" bi hev diguherin: "xirab > xirav", "bûn > vûn", "ba" ya kurmancî û "va" ya kirdkî/zazakî. Tiştekî balkêş e ku bi giştî "b" dibe "v" û ne "v" dibe "b". Lê di "veşartin > beşartin"ê de bi rastî jî "v" bûye "b", ne "b" bûye "v" ji ber ku di kurmancî de pêşqertafeke lêkerî ya wek "be-" nîne (em nabêjin "*bebûn, *bekirin, *begotin") lê "ve-" heye ("vebûn, vekirin, vegotin")...

[biguherîne]

Werger[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

Zayenda mê ya binavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî veşartin  veşartin 
Îzafe veşartina  veşartinên 
Çemandî veşartinê  veşartinan 
Nîşandera çemandî   veşartinê  wan  veşartinan 
Bangkirin veşartinê  veşartinino 
Zayenda mê ya nebinavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî veşartinek  veşartinin 
Îzafe veşartineke  veşartinine 
Çemandî veşartinekê  veşartininan 

veşartin

  1. Wateya vê peyvê hê nehatiye nivîsîn. Heke hûn wateya wê bizanin, kerem bikin binivîsin.

Werger[biguherîne]