gewher

Ji Wîkîferheng
Jump to navigation Jump to search

Kurdî[biguherîne]

Navdêr[biguherîne]

hin gewher

Wate[biguherîne]

navdêr
rengdêr

  1. durr,
    kanza û mîneralên bihadar
    (wek: zêrr, zîv, elmas, morî, mircan)
  2. Gewher: navekî jinan e


navdêr,

  1. rûmet, nirx, biha
  2. hebûn

Bi alfabeyên din[biguherîne]

Ji wêjeyê[biguherîne]

Ew her du gewher di durcekî da

Ew şems û qemer di burcekî da

wasite wan kirin muqarîn

fasile ew bi hev siparîn

Hasil, vekirin ji nû ve sendûq

Mîr gote Memi: "Ji bo te me'şûq!"

w:Ehmedê Xanî

Herwiha[biguherîne]

Ji[biguherîne]

hewvreha farisî گوهر (gowher, gewher), pehlewî gōhr, gōhar, sanskrîtî गोत्र (gotra)... ji proto-aryayî. جوهر (cewher) ya erebî ji îranî hatiye wergirtin û paşî bi rêya erebî li gelek zimanan belav bûye (cevher ya tirkî, ջոհար /coher/ ya ermeniya navîn...) û dîsa li kurdî (cewher) û farisî (جوهر /cevher/) vegeriye. Lê bi forma xwe ya îranî jî - bêyî rêya erebî - li hin zimanan belav bûye: aramiya cuhiyan גוהר (guher), ermenî գոհար (gohar), gurcî გოარი (goari), tirkmenistanî göwher... Ji kurdî yan farisî ketiye erebî lê ji ber ku di erebiya standard de "g" nîne, bûye "cewher". Paşî di bin bandora erebî de wek "cewher" li kurdî û farisî jî vegeriye. Ji erebî jî ketiye tirkî lê ji ber ku... di tirkî de "w" nîne, bûye "cevher". Mesela "gûz" û "ceviz"ê jî eynî ye. Di kurdiya û farisiya kevn de *gewz- bû. Ji kurdî yan farisî ketiye erebî û dîsa "g" bûye "c". Paşî ketiye tirkî jî û "w" bûye "v". Ji eynî rehî: guhar(k).

[biguherîne]

Werger[biguherîne]

"Rengdêr"

"Navdêr"