bûk

Kurdî

1. jina (nû)zewicî

Bûk û zava hev maç dikin.

navdêr, mê

Wate

1. jina ku daweta wê ye, jina dîlana wê tê kirin, jina ku zemawenda wê ye
2. jina kurrê kesekê/î
3. bûkok,
   pêlîstoka keçikan (bi taybetî ya ji dirûvê keçekê yan jinekê)

Herwiha

• bîk
• bwîk

Bi alfabeyên din

• kurdî-erebî: بووک

Bide ber

• zava

Têkildar

• xesû
• xezûr

Binere herwiha

• bûra
• diş
• jinbira
• jintî
• tî

Ji

Ji proto-hindûewropî *wedh- (soz dan, ehd dan; zewicîn), proto-aryayî *wed-, hevreha avestayî ved- (zewicîn), parsî w'd- (zewicîn), zazakî veyve (bûk; dawet, dîlan), farisî بیو (beyû: bûk), sanskrîtî vedhû (bû), inglîzî wed (zewicîn, wedding (zemawend, dawet), latînî vas / vadis (kefalet), lîtwanî vaduoti (soz bi cih anîn), almanî Wette (qumar)...

Veguherîna dengên "b, v, w" di zimanên proto-hindûewropî de diyardeyeke berbelav e, bo hin nimûneyan binere: ba, baran, beraz... Ketina herfa d ji peyva kurdî taybetmendiyeke giştî ya kurmancî ye, bo hin nimûneyan binere: kirin, xwarin, birin...) Herfa "k" ya di "bûk"a kurmancî de nîşana biçûkkirin yan şîrînkirina peyvê ye. Forma bê "k" hê di peyva berbû de maye.

• proto-hindûewropî: *wed^h- ("soz dan, zewicîn")

• proto-aryayî: *wed- ("zewicîn")

avestayî: ved- ("zewicîn")

pehlewî: veyûdegan- ("dawet, dîlan")

parsî: w'd ("zewicîn")

farisî: beyû ("bûk")

kurmancî: bûk ("bûk")

soranî: bûk ("bûk")

zazakî: veyve ("bûk")

sanskrîtî: vedhū ("bûk")

latînî: vas, vadis (kefalet)

inglîzî: wed ("zewicîn"), wedding ("dawet") ...

Çavkanî: Cheung p.201, Watkins p.94, Etymonline

Herwiha bi fransî em dibêjin "bru". Bi fransiya-kevn "bruy", bi latînî-navend "bruta". Bi almaniya-jor kevn (old high german) "brût", bi proto-almanî "*brûdiz". Bi gothikî "brūþs". Bi almaniya-jorî navend (middle high german) "vroue/vrouwe, vrou/vrow".

Jê

• berbûk
• berbûkî
• bûkanî

Werger

1. jina ku nû zewiciye yan dê bizewice:

bosnî: nevjesta mê, mlada mê çekî: nevěsta mê çînî: 新娘 (xīnniáng) elmanî: Braut mê fînî: morsian frensî: jeune mariée mê gujaratî: નવવધૂ (navvadhū) mê hindî: दुलहन (dulhan) mê, नवोढा (navodh.ā) mê, नववधू (navvadhū) mê holendî: bruid mê inglîzî: bride îbranî: כַּלָּה (kala) mê malezî: pengantin perempuan maltayî: għarusa mê

polonî: panna młoda mê portugalî: noiva romanî: nevastă mê, mireasă mê rusî: невеста mê skotî: bean-bainnse mê, bean nuadh-phòsda mê sirbî: kirîlî: невеста mê, млада mê latînî: nevesta mê, mlada mê spanî: novia mê telûgûyî: వధువు (vadhuvu), పెళ్ళి కూతురు (pelli kooturu) tirkî: gelîn urdûyî: دلہن (dulhan) mê, نذوڈھا (navodh.ā) mê xirwatî: nevjesta mê, mlada mê

2. jina kurrê kesekî:

elmanî: Swiegertochter → de ermenî: հարս → hy (hars) belarusî: снаха → be (snaha) bulgarî: снаха → bg (snaha) çînî: 媳 → zh (xí) danmarkî: svigerdatter → da esperantoyî: bofilino → eo koreyî: 며느리 → ko (myé.neuri) spanî: nuera → es fînî: miniä frensî: bru, belle-fille inglîzî: daughter-in-law → en yewnanî: γυαιϰαδέρφη → el (yièxadérfi) mecarî: meny → hu îdoyî: bofiliino → io îzlendî: tengdadóttir → is îtalî: nuora → it japonî: 継子 → ja (けいし) (keishi)

latviyayî: vedelka → lv lîtwanî: martì → lt makedonî: снаха → mk (snaha) holendî: schoondochter → nl norwecî: svigerdatter → no polonî: synowa → pl portugalî: nora → pt romanî: noră → ro rusî: невестка → ru (niéviéstka) slovakî: snacha → sk slovenî: snacha → sl swêdî: svädotter → sv çekî: snacha → cs tirkî: gelin → tr ukraynî: невiстка → uk (niévistka) viyetnamî: con ghẻ → vi xirwatî: snacha → hr

2. êşa ber çavan

çavekî bi êşa bûkê ketî

navdêr, mê

Wate

1. bûkik, kul û kunêrên ku di bin çavên mirovan de derdikevin

Herwiha

• bîk
• bwîk

Ji Wêjeyê

‎"Divê bi şîrê jineke ku bi pismamê xwe re zewicî be û zaroka wê ya yekem be û keç be [were ermankirin]" - dermanê kurmancî — (Hogir Hingiv di koma "Zimanê Kurdî" ya li ser Rûnameyê de, 1/2012)
Li ba me êdî dermanek bi navê "Fucithalmic" heye ji ber ku pirraniya wan di nêv xwe de mikrobek bi navê S.aureus dihewînin. — (bijîşkekî bi bernavê Derqamî Kardox suhbeta li çarekirina heman êşê didomîne, koma "Zimanê Kurdî" ya li ser Rûnameyê de, 1/2012)

Werger

çînî: [[針眼#Şablon:language|針眼]] (zh) danmarkî: bygkorn (da) elmanî: Hordeolum (de), Gerstenkorn (de) erebî: شحاذ العين, جليجل estonî: odraiva (et) farisî: گل مژه (fa) frensî: orgelet (fr) nêr holendî: stijg (nl) inglîzî: stye, stye (bacterial infection of the eyelash or eyelid) îtalî: orzaiolo (it) japonî: 麦粒腫 (ja) katalanî: urçol (ca)

lîtwanî: miežis (lt) luksembûrgî: Weeschësser (lb) norwecî: byggkorn (no) polonî: jęczmień (pl) portugalî: hordéolo (pt), terçol (pt) rusî: ячмень (ru) (jačm'én') nêr spanî: orzuelo (es) swêdî: vagel (sv) tayî: [[ตากุ้งยิง#Şablon:language|ตากุ้งยิง]] (th) tirkî: arpacık (tr) xirwatî: ječmenac (hr)