ala

Kurdî

alaya Kurdistanê anku Alaya Rengîn

1. rengên welatekî

navdêr, mê

Wate

1. perçem, elem,
   sembola welatekî yan jî yekîneyek din ya siyasî
   (bi taybetî wek parçeyek cil ya ji çend rengan û carine ji nexşan pêkhatî):
   Alaya Kurdistanê ji jor ve sor, spî û kesk e û di navê de jî rojek zer heye.

Herwiha

• al (2)

Bi alfabeyên din

• kurdî-erebî: ئالا / عالا

Hevwate

• bayrax
• beyraq
• beyrax
• perçem

Ji

hevreha soranî ئاڵا (ała), farisî علم ('elem), hemû ji erebî علم ('elem: ala; nîşan, îşaret), têkilî elamet. Bo hin peyvên din jî ku tê de "'e-" ya erebî (eyn + e) di kurdî de dibe "a-" binere "alif, aqil". Sebebê ketina "-m" ji dawiya peyvê nayê zanîn. Etîmolojiyeke din ya ihtimal dikare "ala/ela" (rengîn) ya ji tirkî be. Herwiha dikare were texmînkirin ku ji erebî اعلاء (e'lai: bilindtir, berztir, balatir) be ku forma berhevdanê ji rengdêra عالي ('alî: bilind, berz, bala) ye. Têkiliya peyva "ala" bi "al/alî" (rex, teref, hêl) ya kurdî ve nîne, ew etîmolojiya gelêrî ye ji ber ku bi "-a" di kurdî de rengdêr tên çêkirin, ne navdêr.

Ji Wêjeyê

Ala rengîn pîroz û xweş, te hildigrim diçim bimeş
Tu'l ser milên xortên ciwan, di nav te de yek rojek geş
Ala sê reng î tu, bi nav û deng î tu, nişana ceng î tu
Ey xortê Kurdan silavê lê bikin.

Îro me tu kirye himbêz, rojek wê bê te bikin rêz
Li ser bana, li eywana, roja şadî bi xeml û xêz
Kesk û sor û zer î, nîşana zafer î
Ey keçên Kurdan silavê lê bikin.

Te bi zîv û zêr tevde kildim, roja cengê ez te hildim
Ger ez bimrim, ger ez rabim,
Cegerxwîn im serbilind im

Ala sê rengîn î, pîroz û şêrîn î, nîşana mizgîn î
Ey xortê Kurdan silavê lê bikin. — (Cigerxwîn: Ala rengîn)

Jê

• alahilgir
• Alaya Rengîn

Werger

afrîkansî: vlag → af elmanî: Banner (de), Fahne (de), Flagge → de inglîzî: flag (en), banner (en) katalanî: senyera → ca, bandera → ca danmarkî: fane → da, flag → da spanî: bandera (es) esperantoyî: flago → eo fînî: lippu (fi) frensî: drapeau frîsî: flagge → fy ferî: merki → fo, flagg → fo, flagg → fo farisî: پرچم (perçem) indonezî: bendera → id

îtalî: stendardo → it, bandiera → it norwecî: flagg → no holendî: vlag (nl), banier (nl), veldteken → nl, standaard → nl, vaandel → nl, vendel → nl, wimpel (nl), vaan → nl, dundoek → nl, vaan → nl, kleuren → nl, vaandel → nl papyamentoyî: bandera → pap portugalî: bandeira (pt), estandarte (pt), pendão → pt, lábaro → pt, pavilhão (pt), bandeira (pt), pavilhão (pt) qiwenyayî: ambal sirananî: fraga → srn swêdî: standar → sv, flagg → sv, flagga → sv tagalogî: bandilà → tl, watáwat → tl çekî: prapor → cs tirkî: bayrak (tr)

2. bilind, berz, bala

rengdêr

Wate

1. bilind, berz, bala:
   erşê ala (esmanê bilind)

Ji

ji erebî اعلاء (e'la: bilindtir, berztir, balatir) be ku forma berhevdanê ji rengdêra عالي ('alî: bilind, berz, bala) ye.

2. rengîn; sor; pîvazî

rengdêr
navdêr, nêr

Wate

1. rengîn
2. sor
3. pîvazî, pembeyî, pînk

Ji

ji tirkî ala, ela, têkilî alaca ya tirkî.

Fînî

navdêr

Wate

1. bergeh

Bide ber

• ala-

Tirkî

navdêr

Wate

1. birdobelek
2. çavmeşinî
3. şifta reş a stûyê kewê