spî

Ji Wîkîferheng
Jump to navigation Jump to search

Kurmancî[biguherîne]

Bilêvkirin[biguherîne]

Wate[biguherîne]

Cilên spî li bûkeke japonî (1)
Sêv spî kirin (5)

rengdêr
navdêr, nêr

  1. sîs, kever, çûrr, sade,
    rengê berfê,
    rengê mînaberfa paqij yan şîrê paqij. #FFFFFF
  2. bêreng, tiştên ti reng nînin yan sade ne.
  3. çermspî, rengvebûyî,
    mirovên rengzer yan rengvebûyî mîna ewropiyan, ne yên rengreş mîna efrîqiyan
  4. porr pîran,
    porrê yan pirça mirovên pîr dema ku rengê xwe avêtiye.
  5. tîvil yan qelp.
    • Sêv spî kirin (tîvil ji sêvê vekirin / birrîn / renîn)
  6. spih,
    heywanok biçûk ya parazîte ku ji bêmerêziyê peyda dibe û di nav porr û mûyê mirovan û pûrtê heywanan de xwe vedişîre û xwîna wan dimêje.

Ji wêjeya klasîk[biguherîne]

Şîn bûy ji rengê qudretê
Geh geh sipî şubhetê şîr
Qet mislê te naçin tu tîr
(Feqiyê Teyran ~1620, Feqiyê Teyran)

Bi alfabeyên din[biguherîne]

Bide ber[biguherîne]

Biner herwiha[biguherîne]

Bikaranîn[biguherîne]

[biguherîne]

Ji[biguherîne]

Hevreha spêt ya pehlewî, speête ya avestayî, سفید (sefîd/sifîd) / سپید (sepîd/sipîd) ya farisî, श्वेत (svête) ya sanskrîtî, свет (svêt "ronahî") ya rusî, šviẽsti ("biriqîn, teyisîn") ya lîtwanî, hevreha *hwītaz ya proto-cermenî ku serekaniya white (bixwîne: wayt "spî") ya inglîzî, weiß (bixwîne: vays "spî") ya elmanî, vit (spî) ya swêdî... ji proto-hindûewropî *kwintos (spî) ji *ḱweyt- (biriqîn) (*kw- ya proto-hindûewropî di zimanên arî dibe çv, dûv re sv û taliyê jî sp). Herwiha hevreha spêde ya kurdî ye.

proto-hindûewropî: *kweit-o- ("spî") (di zimanên îranî de kw- ya proto-hindûewropî dibe sp-)

proto-aryayî
avestayî: speête- ("spî")
pehlewî: spêt- ("spî")
farisî: sipêd- ("spî")
belûçî: ispêt- ("spî")
peştûyî: spîn ("spî")
kurmancî: spî ("spî")
soranî: spî ("spî")
zazakî: spî ("spî")
sanskrîtî: śvēt ("spî")
elmanî: weiß ("spî")
inglîzî: white ("spî")

Çavkanî: Horn p.157, Etymonline | Pokorny: 628 - 629

Bi zaravayên kurdî[biguherîne]

Werger[biguherîne]

Soranî[biguherîne]

Rengdêr[biguherîne]

spî

  1. spî