Pêvek:soranî-kurmancî 2/d

Ji Wîkîferheng
Jump to navigation Jump to search

Ferheng: Aa · Bb · Cc · Dd ·


D d[biguherîne]

  • da- da- (pêşgirtikek e dikeve destpêka hin peyvan, bi taybetî lêkaran, û wateyek nû dide wan ku bi piranî liv û tevgerên ji jor berev jêr diyar dike):
  • da-, dak, dalk da-: dapîr dapîr, diya bavê yekî yan diya diya yekî… da paşdaçekek e ku li gel van pêşdaçekan tê bikaranîn: lê da | pê da | tê da
  • da de, dê, de ka: Da dey werin! De werin (lo)!
  • dab werîs
  • dabarîn dabarîn, (baran, berf) dahatin, ji jor barîn jêr
  • dabestin girê dan, şidandin
  • dabeş parve, lêkve
  • dabeş bûn parve bûn
  • dabeş kirdin parve kirin, lêkve kirin, behr bi behr dan, parandin
  • dabeşandin parandin, parve kirin, lêkve kirin, behr bi behr dan
  • dabeşker parveker, lêkveker
  • dabezandin dahînan, da-anîn, anîn xwarê, anîn jêr
  • dabezandin (ji hesp, ker û hwd) peya kirin
  • dabezîn dahatin, hatin xwarê, jê hatin xwarê
  • dabezîn (ji hesp, ker û hwd) peya bûn
  • dabêjan vebijartin, paqij kirin, saf kirin, ji qirş-mirşan paqij kirin
  • dabêjraw vebijartî, paqijkirî, safkirî
  • dabiran vebirîn, jê vebirîn, jê qut kirin, jê cuda kirin
  • dabiraw vebirî, jêvebirî, jêqutkirî
  • dabirîn bn. dabiran
  • dabîn misoger, tekîd, esehî, piştrast
  • dabîn terxan
  • daçek rz daçek, hin peyvik in ku dikevin pêşiya peyva / peyvên serekî û demê yan cih diyar
  • dikin, 'li malê', 'piştî nîvro'.
  • daçespaw xweragir, qayîm
  • daçespawî xweragirî, qayîmî
  • daçeqan, daçeqîn beş bûn
  • daçeqan, daçeqîn bel bûn, biloq bûn, zîq bûn, vekirî bûn / man
  • daçeqandin daçikandin, di erdê re çikandin, kutan erdê
  • daçilekan, daçilekîn bizdîn, behecîn, bizdan, bizdihan, be'ecîn, tirsek tavil ketin dilî
  • daçilekandin bizdandin, behecandin, be'ecandin, tirsek tavil xistin dilî
  • daçilekaw behecî,bizdayî
  • daçilekaw bizdok, behecok, bizdonek
  • daçoran miçiqîn, çik bûn, çikîn, hêdî-hêdî av jê kêm bûn ta ku bi temamî av jê qut bûn
  • daçorandin miçiqandin, çik kirin, çikandin, hêdî-hêdî av jê kêm kirin ta ku bi temamî av jê qut kirin
  • daçûn daçûn, çûn xwarê
  • dad dad, edalet, heqî
  • dad wey, ax, wax: Xwa dad! Wey Xwedêyo!
  • dad û bêdad! Weyla li minê / mino: Dad û bêdad le dest em dunyaye! Weyla li mino vê dinyayê! Ax ji derdê vê dinyayê!
  • dadan (pênûs) tiraşîn, tûj kirin
  • dadan dilop kirin, çipik jê hatin: Em serbane daeda Ev ban dilopan dikebe ser mal da dadan bi ser malê de girtin
  • dadber dozker, dozveker, şikayetker
  • dade dadê: dayê
  • dade xwişkê
  • dadga, dadge dadge, dozge, dadgeh, dozgeh, mehkeme, cihê doz lê tên meşandin
  • dadger dadger, dadpirs, dozpirs, hakim
  • dadirûn vedirûn, pîne kirin, pinî kirin, cihê dir(iyay)î yê cilan bi pate yan pîneyekê dîsan saxlem kirin
  • dadkuj nedadperwer, neheq, nerewa
  • dadkuj binpêkerê mafan
  • dadnûs dadnivîs, doznivîs, noter
  • dadperwer dadperwer, dadevîn, dadhez, adil, rewa, biheq, kesa/ê ji heqiyê hez dike yan bo heqiyê dikoşe
  • dadperwerî dadperwerî, dadevînî, dadhezî, adilî, rewayî, heqî
  • dadpirs dadger, dadpirs, dozpirs, hakim
  • dadpirsî darizandin, dadpirsî, mehkeme kirin
  • dadwer dadnas, dadwer, mafnas, hiqûqnas, jurîst, pispora/ê hiqûqê
  • dadwerî dadnasî, dadwerî, mafnasî, hiqûq, hiqûqnasî, pisporiya hiqûqê
  • dafetan şerm (ji xwe) kirin
  • daga dapîr, pîrê, diya bavê yekî yan diya diya yekî
  • dager birêveber, serperişt, serkêş, rêveber
  • dageran dagerîn, hatin xwarê, berev jêr hatin, dijw. hewa ketin
  • dagirtin dagirtin, tijî kirin, tije kirin
  • dagirtin niximandin, rapêçandin
  • dagirtin danîn, deynan, anîn xwarê, peya kirin
  • dagirtinewe vedagirtin, dîsan dagirtin, dagirtin ve
  • dagirtinewe bagurdan, bagurdan kirin, bagurdan (kevirek giran e) li ser banê xanî gerandin daku serban qayim bibe û dilopan neke
  • dagîr dagir: dagîr kirdin
  • dagîran giran bîstin, (guhên baş nabîzin, kesên guhên wan giran in)
  • dagîran cangiran, dijw. çist û pist, çist û çeleng
  • dagîrandin bn dagîrsandin
  • dagîrker dagirker, (kesê / hêza / dewleta) cihek bi zorê girtiye
  • dagîrkiraw dagirkirî (cihek / welatek) girtî, zeftkirî, zemtkirî (t. bi zorê)
  • dagîrsan (agir / ronahî) vêketin, hilbûn, berbûnê
  • dagîrsandin (agir / ronahî) vêxistin, hilkirin, berdanê
  • dagîrsaw (agir / ronahî) hil, vêketî, hilbûyî, berbûyî, geş, gur
  • daguşîn gemirandin, perixandin, mist dan, masaj kirin
  • dahat destkeft, dahat, qazanc, kar, feyde
  • dahatû ayinde, pêşeroj, dema (yan tişta) bêt / were
  • dahatû (pirça / pora) şekirî, şehkirî
  • dahênan peyda kirin, da-anîn, keşf kirin, damezrandin
  • dahênan raber kirin, pêşkêş kirin, araste kirin
  • dahênan şe, şeh (alavek didanokî bo sererastkirina yan veçirandina pirçê / por)
  • dahêner peydaker, daîner, keşifker
  • dahêner damezrîner
  • dahêner raberker, pêşkêşker, arasteker
  • dahol batirsok, ale, reşe (nîşaneyek e li nav bûstanan bo verevandina firindeyan daku berhemên şên dibin nexwin)
  • dajdar pasevan, cerdevan, zêrevan, herese, çavdêr
  • dajendin, dajenîn veqetandin, ji hev vekirin, ji hev derxistin (t. parçeyên makîneyan û hwd.)
  • dajendin, dajenîn pitepit kirin, gilî û gazin kirin bê ku gotinên xwe bi deng û zelal bibêje
  • dajgîr moxel, bêjing
  • dajimardin dajimartin, dahijmartin, berev jêr jimartin
  • dajiyar pêdijî, dajiyar, tiştên / pareyên / alavên pêdivî bo jiyanê
  • dakendin jê kirin, pêlav / sol ji piyên / lingên xwe kirin, gustîlk ji tila xwe kirin, cil ji (ber) xwe kirin
  • dakewtin daketin, ketin xwarê, ketin jêr
  • dakewtin tehisîn, hilişîn, şemitîn, hulisîn
  • dakewtin (êş, nesaxî, nexweşî) belav bûn
  • dakewtin dest jê berdan, dev jê berdan, neyse kirin
  • dakewtin bêzar bûn, ji şiyan ketin, ji taqet ketin
  • dakewtû daketî
  • dakewtû bêtaqet, neşê, bêzar, bêzever
  • dakêşan dakişandin, dakêşan, berev jêr kişandin / kêşan
  • dakirmandin mirçandin, mirçe-mirç kirin, bi dengê mirçe-mirç tiştek xwarin
  • dakiroştin kirandin, keritandin, tiştek req gezandin, leq li tiştek req dan
  • dakişan dakişîn, berev jêr kişîn
  • dakişan hedinîn, arimîn, tena bûn (wek pêl yan bahoz hedinîn ango hêza wan kêm bûn)
  • dakişe av dema seviya wê dadketî ye
  • dakokî piştgirî, piştevanî, alîgirî, layengirî
  • dakujandin birandin, vemirandin, telaftin, birhandin, dawî lê anîn, qelandin, qir kirin
  • dakutan dakutandin, tê kutandin
  • dal navê tîpa "d
  • dal baz, şahîn
  • dalan bersifk, eywan, korîdor
  • dalandûrep qaştîk, tirkok, tirik, kesa/ê pir dirêj û zeîf
  • dalde pena, stare, taraw, penageh, stargeh, spartgeh, tarawgeh, cihê xwe parastinê
  • dalde dan sitirandin, parastin, pena dan (yekî), stare dan (yekî)
  • dalde hênane ber xwe spartin (yekî / cihekî / tiştekî), pena birin (yekî / cihekî / tiştekî)
  • dalistin qewartin, bi kêrê yan alavek wek wê kolîn yan kun kirin
  • dalle bn dalde
  • dalye şitil, derx, şax, fîdan
  • dam dab, dam, edet, nerît, banek
  • dam û dezga, dam û destûr damûdezge, mekanîzm, damûdestûr
  • dam û dezga, dam û destûr rêveberî, kargêrî, îdare
  • damalîn jê kirin, ji tiştekî kirin, bê tiştek hiştin: çek damalîn ji çek kirin, bêçek kirin / hiştin
  • daman bê tiştekî man, pêdivî / pêwîstî pê hebûn: Damaw e bo aw Pêdivî / pêwîstî bi avê heye
  • daman asê bûn, xetimîn, tê re man, jê sereder nebûn
  • damaw jar, hejar, feqîr û hejar, tine, tinehe
  • damaw rêwenda, bêçare
  • damawî bêçaretî, bêumêdî
  • damawî pêdivî, pêwîstî, kêmasî, tengasî
  • dame dam, damanê, lîstika damê
  • damekirdin dam lîstin, damanê kirin
  • damelaxas şelandî, talankirî, kesa/ê tiştên pê re bi zorê jê hatine standin
  • damelaxasî şelandin, talan, talankirin
  • damelaxasî kirdin şelandin, talan kirin, rût kirin, darûtandin, her tişt jê standin
  • damezran damezrîn, hatin damezrandin / danîn / avakirin / çêkirin / duristkirin
  • damezrandin damezrandin, danîn, deynan, avakirin, çêkirin, durist kirin (t. dezgehek)
  • damezrandin dest pê kirin
  • damezrêner damezrîner, sazimankar, daner, avaker, çêker, binedaner
  • damên bn dawên
  • damirdin, damirdinewe birihîn, vemirîn, telifîn, dawî lê hatin, qelihîn, qir bûn, bê dûnde / ûcax mirin
  • damirkan, damirkanewe tebitîn, vehewihîn, arimîn, hêminîn, sekinîn, rawestîn, hedinîn, bêtevger man, nelivîn, neqeliqîn
  • damirkandin hedandin, tebitandin, arimandin, vehewihandin, tena kirin, rehet kirin, hêdî kirin, hêminandin, aram kirin, hêmin kirin
  • damxe dax, nîşankirina (t. guhên tewalan bo nasîna wan) bi sujandinê / sotinê / şewitandinê
  • damûdezga, damûdestûr mekanîzm
  • damûdezga, damûdestûr rêveberî, kargêrî, îdare
  • dan dan, dayîn: dan be de dînar dan (ango firotin) bi deh dînaran
  • dan dan be kesêk dan kesekî
  • dan dan be şû dan şû, zewicandin (t. keç)
  • dan dan be zewî da (ê)xistin erdê, li erdê dan
  • dan lê dan lê dan, lê xistin, qutan, deynan yekî
  • dan dan be ser da bi ser de girtin, êrişî yekî kirin
  • dan dan le şeqey bal firîn
  • dan dane kêw bi çolê ketin (kesek dîn ku ji mirovan direve)
  • dan çûn serê çiya, bûn şervan / pêşmerge / gerîla
  • dan dane be kirê dan bi kirê, bi kirê dan
  • dan didan, diran
  • dan ajinîn berdidan paqij kirin, bi zilik / darik didan paqij kirin
  • dan (piya) nan li xwe anîn, dirkandin, îtîraf kirin
  • dan dan, dexl, dexlûdan
  • dan qût
  • dan tomik, danê didin mirîşkan, firindeyan û hwd
  • -dan -dank: guldan guldank, şekerdan şekirdank, çadan çaydank û hwd
  • dana jîr, zîrek, tûjbîn, zûtêgih
  • danajin berdidank, zilikê didanan, zilikê mirov (t. piştî xwarinê) didanên xwe pê paqij dike
  • danan danîn, deynan, danîn erdê
  • danan (stran) nivîsîn
  • danan (awaz) çêkirin
  • danar lib, kit, heb (ya dan, genim, tomik û hwd)
  • danar danar lib lib, kitkite, heb heb, her yek bi tenê
  • danayî jîrî, zîrekî, tûjbînî, zûtêgihî
  • dane lib, kit, heb, tene, dane
  • dane didanok, didanên şe, mişarê û hwd
  • dane, danelixaw lixav
  • danebiraw parvenebar, tişta nikare bêt parvekirin yan ji hev parçekirin yan ji hev birîn
  • daneçoqe çirqe-çirqa didanan (ji ber sarmayê)
  • daner daner, çêker, amadeker
  • danewandin çemandin, tewandin
  • danewandin şor kirin, nizik kirin, berev jêr birin
  • danewîn çemîn, tewîn
  • danewîn şor bûn, nizik bûn, berev jêr bûn
  • danexore tomik, danik, çend libên dan ku di xefikê yan tepikê de yan li ber wê tên danîn daku firinde bên wan bixwin û bi wî awayî bikevin xefikê yan tepikê
  • dang n rêje, sewiye
  • dang r wekhev, hevseng, parseng, bibalans
  • danirxandin danirxandin, biçûk hesibandin, kêmnirx hesêb kirin
  • danisqe taybet, xas, xusûsî, kêmpeyda, nayab
  • danist jîrî
  • danist hişmendî, aqilmendî, aqildarî
  • danist aqilê selîm
  • danîştin rûniştin
  • danîştin akincî bûn, bi cih bûn, cîwar bûn
  • danîştû rûniştî
  • danîştû akincî, bicîbûyî, şênî, rûniştvan
  • danîştwan rûniştvan, gelhe, şênî, nifûs, xelka li cihekî dijî
  • dansaz didansaz, doktorê didanan
  • dansazî didansazî, doktoriya didanan
  • danraw danî, deynayî, ya hatî danîn / deynan
  • danuştandin (huçik) hildan
  • danuştaw (huçik) hildayî
  • danû dan, dexl, dexlûdan
  • danûstandin danûstandin, gotûbêj, giftûgo, axiftina (ji dil yan fermî) li ser mijarekê
  • dapaçîn dabirîn, dar ji kok û qurm ve birîn.
  • dapaçîn tê re kirin, tiştek tûj tê re kirin, kêr yan xencer lê kutan
  • dapiçiran, dapiçirîn beş kirin, faş kirin, fehş kirin (dev, çav û hwd zêde) vekirin
  • dapiçiran, dapiçirîn (pî, ling ji hev) faş kirin, vekirin, şeq kirin, dûr xistin
  • dapijan peritîn, perpitîn, pengizîn, pelate bûn, belave bûn
  • dapiloxandin bi ava germ sotin / şewitandin
  • dapilosîn, dapilostin lê dan, lê xistin, zora yekî birin, ji yekî birin
  • dapiroçke tevnpîrk
  • dapirûskan veqetîn, ji hev qut bûn, ji hev vebûn
  • dapîr dapîr, diya bavê yekî yan diya diya yekî
  • dapîre pîrê (pîrejin di çîrokên zarokan de)
  • dapoşran, dapoşrîn niximandin, nixamtin, di bin tiştekî ve parastin yan veşartin
  • dapoşraw niximandî, nixamtî, di bin tiştekî ve parastî yan veşartî
  • daqilîşan daqirçîn, qirçîn, wa şkestin ku dengê "qirç" jê bê
  • daqilîşandin daqirçandin, qirçandin, wa şkandin ku dengê "qirç" jê bê
  • daqilîşaw daqirçandî, qirçandî, wa şkestî ku dengê "qirç" jê hatibe
  • dar dar
  • dar dep, text, dar
  • -dar -dar (paşpirtikek rêzimanî ye bo diyarkirina xwedîtiyê): paredar, maldar, sermayedar
  • dara zengîn, maldar, dara, dewlemend, halxweş
  • daran, daranewe ji hal çûn, ji hiş çûn, bêhiş bûn, hiş di serî de neman
  • darayî darayî, malyetî, maldarî, dewlemendî
  • darayî diravî, pareyî
  • darbend milbend, çarçeve, dorber
  • darbest darbest, tabût
  • dardest gopal, dardest
  • dardojen darmeşk
  • dare dor
  • dareben darkezwan
  • daremeît, dareterm darbest, tabût
  • daresme darkoke, firindeyek e daran bi nikilên xwe kun dike
  • darest asteng, dijwarî, kend û kosp
  • daret rewş, şert, merc, hal
  • darêj kulînçe, kulçe, darêjk
  • darijan darijîn, rijîn xwarê
  • darijan qalib girtin, dirûv dan
  • darinde dirav, malyet
  • daring kerese, daring, malzeme, materyal, madde, xammadde
  • daristan daristan, darûbar, cihê gelek dar lê şên in
  • darişt dirûv, şêwe, şikil
  • darişt deq, berhem, nivîs, tekst
  • dariştin pêkanîn, damezirandin, afirandin, dariştin, çêkirin
  • dariştin dirûv dan, şekl dan
  • dariştin dariştin, formule kirin
  • dariman hilweşîn, têk çûn, ruxîn, wêran bûn, xopan bûn, kembax bûn, kavil bûn
  • darimandin hilweşandin, têk birin, ruxandin, wêran kirin, xopan kirin, kembax kirin, kavil kirin, ji bingeh ve pûç kirin
  • darimaw hilweşî, têkçûyî, ruxî, wêran(bûyî), xopan(bûyî), kembax(bûyî), kavil(bûyî)
  • darinîn werîn, werihan, dawerîn, pel / belg / çilû ji daran ketin
  • darinraw rûtbûyî
  • darinraw hûtbûyî
  • darinraw verûçikî
  • darizan pirtikîn, hûr bûn, hûr-hûr bûn, pirt-pirt bûn, hûrikîn, bi şkestinê parçe-parçe bûn
  • darizandin pirtikandin, hûr-hûr kirin, pirt-pirt kirin, hûrikandin, bi şkandinê parçe-parçe kirin
  • darizaw pirtikî, hûr-hûrbûyî, pirt-pirtbûyî, hûrikî, bi şkestinê parçe-parçebûyî
  • darîn depîn, darîn, textîn, tiştê ji dar / dep
  • darkunkere darkoke, firindeyek e daran bi nikilên xwe kun dike
  • darpaç das, alavek pêbirîna daran e
  • darqepîçan qaştîk, tirkok, tirik, kesa/ê pir dirêj û zeîf
  • darşeq gulte
  • darşeqîn kaşok
  • dartaş necar, dartiraş
  • dartaşî necarî, dartiraşî
  • darûtan rût bûn, rûtikîn, pel / belg bi daran ve neman
  • darûtan hût bûn, hûtikîn, mû bi serî ve neman
  • darûtan rûçikîn, verûçikîn, pûrt pê ve neman
  • darûtandin rût kirin, rûtikandin, pel / belg bi daran ve nehiştin
  • darûtandin hût bûn, hûtikandin, mû bi serî ve nehêlan
  • darûtandin rûçikandin, verûçikandin, pûrt pê ve nehêliştin
  • darûtaw rût(bûyî), rûtikî
  • darûtaw hût(bûyî), hûtikî
  • darûtaw verûçikî, pûrt pê ve nemayî
  • daruxan hilweşîn, têk çûn, daruxîn, kavil bûn, wêran bûn, pûç bûn, ruxîn, ji bingeh ve pûç bûn
  • daruxandin hilweşandin, têk birin, ruxandin, wêran kirin, xopan kirin, kembax kirin, kavil kirin, ji bingeh ve pûç kirin
  • daruxaw hilweşî, têkçûyî, ruxî, wêran(bûyî), xopan(bûyî), kembax(bûyî), kavil(bûyî), (ji bingeh ve) pûçbûyî
  • das şalok, alavek e bo pêdirûna giya
  • das das, alavek e bo pêbirîna çilû yan darên zirav
  • dasekandin hedandin, arimandin, tena kirin, rehet kirin, hêdî kirin, hêminandin, aram kirin, hêmin kirin, sekinandin, rawestandin
  • dasolke şalokok, şalokên biçûk
  • dasolke dasok, dasên biçûk
  • dastan dastan, destan, serpêhatî çîrok (t. yên evînî yan qehremanî)
  • daşkan çemîn, tewîn, daşkîn, veçemîn, berê tiştekî bi aliyek din ve guherîn
  • daşkandin çemandin, tewandin, daşkandin, veçemandin, berê tiştekî dan aliyek din
  • daşkandin kêm kirin, jê kêm kirin, kêmandin
  • daşkelerm qirnebût
  • daşor tiraneker, tinazîbaz, galteker, henekbêj, qerfçî
  • daşore daxuşîn, erozyon, bi avê yan ba re çûna hin ax û kevirokên ser rûyê erdê ji cihê xwe û cihê ax jê çûye êdî bo çandinê wek berê baş nemîne
  • daşt sifteh, firotina yekem ya rojê
  • daştin av dan, avandin
  • daştin tinazî pê kirin, tirane pê kirin, galte pê kirin, henek pê kirin, qerf pê kirin
  • daştin daliqandî şûştin
  • datekan daweşîn, (bi hejîna daran) fêkî ji daran ketin
  • datekandin daweşandin, (bi hejandina daran) fêkî ji daran xistin xwarê
  • datekaw daweşî, (bi hejîna daran) fêkiyên ji daran ketî
  • datekaw (aborî) têkçûyî, topavêtî, îflaskirî
  • datekîn bn. datekan
  • datekîw bn. datekaw
  • datepîn hilweşîn, ruxîn, datepîn, têk çûn, hilweşiyan, ruxiyan
  • datepîn (aborî) têk çûn, top avêtin, îflas kirin
  • datepîw hilweşî, ruxî, têkçûyî, datepî, hilweşiyayî, ruxiyayî
  • dateqandin lezandin, bizirandin, bizav kirin, lez kirin, lezûbez kirin
  • datilîşan peritîn, pijikîn, hincirîn, kincirîn, dirîn, diriyan, dirhan, çirîn, çiriyan, çirhan, bûn kincir, (t. cil) kevn bûn û xwe saxlem û yekparçe negirtin
  • datilîşan peritandin, pijikandin, kincirandin, hincirandin, dirandin, çirandin, kirin kincir, (t. cil) kevn kirin û pûç kirin
  • datilîşaw peritî, pijikî, kincirî, hincirî, dirî, çirî, çirhayî
  • daw dav, xefik, tepik
  • daw (bo) nanewe dav (li ber) venan, dav (li ber) danîn
  • dawa daxwaz, xwestek, hêvî
  • dawa doz, dawa, şikayet
  • dawa kirdin xwestin, dawa kirin
  • dawakar dozveker, xwedîdoz, şikayetker, dawaker
  • dawaname dozname, şikayetname
  • dawaname daxwazname
  • dawbaz fêlbaz, hîlebaz, fena, şatir, şeytan
  • daweşan hûr hûr bûn, parçe parçe bûn
  • daweşan ketin şermê, ji xwe şerm kirin
  • daweşandin hûr-hûr kirin, parçe-parçe kirin
  • daweşandin dan şermê, şerma yekî birin
  • daweşaw hûr-hûr, hûr-hûrbûyî, parçe-parçe, parçe-parçebûyî
  • daweşaw gazindo, bigilî, bigazin
  • daweşîn bn daweşan
  • dawet vexwendin, dawet
  • dawet dawet, cejn, şahî, şehyan
  • dawet kirdin vexwendin, dawet kirin
  • dawet kirdin dawet kirin, cejn kirin, şahî kirin
  • dawer bn dadwer
  • dawên dang, daw, danga / daw kiras, berdang
  • dawên rewişt, reftar
  • dawêngir xwestok, parsek, dangirok, dawgirok
  • dawênk dawî, dûmahîk, diwayî, kotayî
  • dawênpak mestûr, biexlaq, binamûs, dawpak, saf, paqij
  • dawênpak rastgo
  • dawênpîs bênamûs, bêexlaq, dawpîs, nesaf, pîs
  • dawênpîs derewîn
  • dawûderman giyayên derman
  • dax n dax, nîşankirina (t. guhên tewalan bo nasîna wan) bi sujandinê / sotinê / şewitandinê
  • dax n jan, azar, ezyet, êş, kul, keder, derd, keser, xem, kovanî, kovandarî
  • dax mixabinî, heyf, dax
  • dax ax: Dax le dest em çarenûse! Ax felek! Ax ji destê felekê
  • dax r kel, gurî, zêde germ
  • dax kirdin dax dan, bi sujandinê nîşan kirin
  • dax kirdin kel kirin, gurî kirin, pir germ kirin
  • dax xwardin xem xwarin, derd kişandin
  • be daxewe mixabin, heyf, heyf e ku
  • daxdar xemgîn, xembar, bixem, kovandar, derdgiran
  • daxiran daxistin, daêxistin, bestin, qepat kirin, girtin, qilf kirin, kilîl kirin, kilît kirin
  • daxiraw daxistî, daêxistî, bestî, qepatkirî, girtî, qilfkirî, kilîlkirî, kilîtkirî
  • daxistin daxistin, daêxistin, bestin, qepat kirin, girtin, qilf kirin, kilîl kirin, kilît kirin
  • daxurpan datezîn, dacemidîn, şokek tezî / cemidî bi ser leşî de hatin
  • daxwaz daxwazker, dawaker, hêvîker
  • daxwazî daxwaz, xwestek, hêvî, dawa
  • daye dayê, dê, dayik
  • dayegewre dapîr, diya bavê yekî yan diya diya yekî, pîra yekî
  • dayelê dayê, dayikê (banga li dayikan)
  • dayen dayê, dayen, kesa zarokên kesek din wek zarokên xwe xwedî dike
  • dayenge dayengeh, dayêgeh, mala zarokan, cihê zarok lê tên xwedîkirin (t. bi roj dema dêbavên wan li kar in)
  • dayk dê, dayik, da, mader
  • daykane dayikane, bi awayê dayikan
  • dayke dayê
  • daykûbawk dêbav, dêûbav, dê û bav, da û bab, dayik û bav, mezinên kesekî
  • daylan seyr, sosret, ecêb
  • daylax canîhêştir, hêştirên hê mezin nebûne
  • dayîm herdem, hertim, hergav, hercar, herûher
  • dayîm û derem herûher, hertim
  • de deh (jimare 10, X):
de de deh deh, her carê deh
  • de de, dê: De were De were, De bêne De bîne, De ba bêt De bila bêt, De ba bihata De bila bihata / hatiba
  • de- di-: deçim diçim, debird dibir, nedezanî nedizane
  • de'ba dehbe, heywan, nemirov
  • debaşîr tebeşîr
  • debax, debax dantavê, reşbûn (li ber tavê)
debax dan / kirdin dan tavê, li ber tavê reş kirin
  • debaxxane, debaxane, debaxxane dantavgeh, cihê mirov xwe yan tiştekî dide (ber) tavê
  • debdebe şeng, şehyan, cejnane
  • debdebe gir, gelek mezin, gewre
  • debe peqlîşk, şeqok (li boyaxê / siboqê)
  • debe şeq, jihevvebûyî
  • debe avis
  • debe dewlik, amanek avê û ruhniyên dî ye
  • debeng delodîn, peledîn, tiredîn, kerçove, aqilsivik, kêmaqil, netemam, apter
  • debengî delodînî, peledînî, tiredînî, kerçovetî, aqilsivikî, kêmaqilî, netemamî, apterî
  • debê dibe, gengaz e, mimkin e
  • debê divê, pêdivî ye, pêwîst e
  • debistan dibistan, fêrgeh, xwendingeh, medrese, mekteb, cihê ders lê tên xwendinê
  • debîr erkedar, karmend, memûr, wezîfedar, xebîr
  • deblax canîhêştir, hêştira hê mezin nebûye
  • Decal Decal, Deccal, Dij-Mesîh
  • de'ecanî bn de'ba
  • def def, înstrumentek muzîkê ye
  • defey şan navmil, hestiyên navmilan
  • defir aman, firax, firaq
  • defjen defjen, kesa/ê li defê dide
  • defr bn defir
  • defter defter, tênivîsk
  • degeneg kotek, tade, zor, zilm, tehda, te'da
  • deger nirx, biha, bihagiranî
  • degmen kêm, mînîmal
  • degmen kêm car
  • degmen kêm, kêmpeyda, nadir: bedegmen kêm car
  • dehem, dehemîn dehem, dehemîn, 10., (ya / yê / yên) dehê / dehan
  • dehol dehol, dahol
  • deholjen, deholkut deholqut, kesa/ê li daholê dide
  • dej mayî, bermayî, jibermayî, xercnekirî
  • dek de: Dek be xêr bêy De bi xêr hatî
  • dek hey, xwezî: Dek sax nebît! Hey / xwezî sax nebî!
  • del wêrek, dilêr, biste, mêrxas, aza
  • del dêl, dêhl, hin heywanên mê (wek se, beraz, şêr): dêleberaz dêleberaz, beraza mê, dêlegurg dêlegur(g), gur(g)a mê, dêlemeymûn dêlemeymûn, meymûna mê, dêleseg dêlese, seya mê, dêleşêr dêleşêr, şêra mê, dêlewurç dêlehirç, hirça mê
  • delak berber, porkurker, pirçkurker, sertiraş
  • delakxane berberxane, porkurkirinxane, pirçkurkirinxane, sertiraşxane
  • delal navbeynkar, berger, ajan, mezatker
  • delalane destheqê / destmizê navbeynkar / berger / ajan / mezatker
  • delandin riştin, rijandin
  • delandin çipandin, dilopandin, dilop kirin
  • delaqe şeq, qeliş, derz, kelş, kelaştin, kelişandin
  • delaqe tê xistin şeq xistinê, kelaştin, derizandin, kelişandin
  • delb (cil / pêlav) mezin, fire
  • dele, deledel lerz, recf
  • dele kirdin lerizîn, recifîn
  • deleçe nazdarker, dilxweşker
  • deleçeyî nazdarî, dilxweşkirin
  • delek simor, zerdewa
  • delese meth, pesn, xwe yan kesek / tiştek mezin kirin yan mezin hesibandin
  • delê, delêt, delêtin dibêje, dibê, dibêjit, dibêjitin, dibêt, dibêjît
  • delîqanî bêşerm
  • delubîber bîber, îsot, filfil
  • deluqel nefsmezin, qure, pozbilind
  • delû aqilsivik, peledîn, hepledîn, dîn, delî, delodîn, tiredîn, hepletiraş, apter
  • delûkar aqilsivik
  • delûv setil, satil
  • delûv zerik
  • delya bn derya
  • delya pir, gelek, mişe, zaf, zor, zêde
  • delyadil merd, comerd, dilfire
  • delyalûş xwere, bixwere, pirxwer, kesa/ê pir dixwe
  • dem dev
  • dem xoş! Dev xweş! Sehet xweş! (dema kesekî tiştek xweş gotibe)
  • dem dev, devik (devê alavên pêbirînê, wek kêr, birek, çeqo)
  • dem (kat) dem, wext, zeman, kat
  • dem bîsk, kêlîk, delîv, delîve
  • dem- min di-: demzanî min dizanî, demkird min dikir, demxward min dixwar
  • demamk maske, rûpoş, rûyîn, rûdank
  • deman- me di-: demanxwênd me dixwend, demanbijard me dibijart, demanparast me diparast
  • demançe demance
  • demandin (agir) gur kirin, geş kirin, hilkirin, vêxistin, (agir) berdan (tiştekî)
  • demandin (çay) dem kirin, demandin
  • demar demar, reh, rih
  • demargîr serhişk, fanatîk, radîkal
  • demargirî serhişkî, fanatîzm, radîkalîzm
  • demawdem devkî, bi dev gotina tiştekî ji kesekî bo kesek din
  • demax (lût) poz, difin, bêvil, lût
  • demax demax
  • dembest, dembestkiraw devgirêdayî, devgirtî
  • dembên lixav, devgirek, devgirêdek
  • dembil devminok, kesa/ê axiftina wê / wî mine-minokî ye
  • dembir dawîn, talî, dûmahî
  • demdirêj dirêjbêj, kesa/ê mijarekê zêde dirêj dike
  • deme kinar, qirax, lêv, serlêv
  • demelaske zarîkirin, zehrîvekirin, texlîd, lasayî
  • demenî persîv, (êşa) sarma
  • damerakol, damerakole dûpişk
  • demeteqê devjenkî, suhbeta ne giring / fermî
  • demew berev, nêzî: Demew êware bû Berev êvarê bû (ango dê di nêz de biba êvar)
  • demew demewjûr berevjor, serberjor, ser ber bi jor ve, demewxwar berevjêr, berevxwar, serberjêr, ser ber bi jêr ve
  • demewane co, cok
  • demewer zêdebêj, pirbêj
  • demewerî zêdebêjî, pirbêjî
  • demewnixûn serberjêr, ser li ciyê binî û bin li ciyê serî
  • demheraş lewçe, zimandirêj
  • demheraşî lewçetî, zimadirêjî
  • demîn (agir) gur bûn, geş bûn, hilbûn, vêketin, (agir) berbûn (tiştekî)
  • demîn (çay) dem bûn, demîn
  • demnixûn serberjêr, ser li ciyê binî û bin li ciyê serî
  • demkut devqut, kesa/ê devê xwe venake yan devê wê / wî hatiye girtin
  • dempel devbeş, devfire
  • dempîs zimandirêj
  • dempîsî zimandirêjî
  • dempûçel bêdidan, bêdiran
  • demsûr jixwebawer
  • demter bêjok, kesa/ê dibêje (dijwateya kesa/ê dike), kesa/ê dibêje lê napêje
  • demterî bêjokî, pir gotin bêyî kirin
  • demûçaw serûçav, rû
  • demûdan devûdidan, devûdiran
  • demûdest tavilê, di cî de, serdanser, derhal
  • demûduwan dîtin û raman, bîrûray, helwest, boçûn
  • demûlimoz devûlixav
  • demûpil suhbet, axiftin
  • demwal (aman, firax) nizm, dijw. kûr
  • demwer methok, pesnok, kesa/ê pir pesnan (t. yên xwe) dide / methan (t. yên xwe) dike
  • demxoşane mizgînî, nûçeya / peyama xweş / xêr
  • dena yan, yan na, eger na: Bêne, dena min nayem Bîne, yan (eger neînî) ez nayêm.
  • dendûk bn denûk
  • deng deng, dey
  • deng (di hilbijartinan de) deng, ray
  • deng danewe deng vedan, olan dan
  • deng derçûn deng (jê) hatin, deng (jê) derketin
  • deng diran / gîran deng ketin (bi temamî)
  • deng hilbirîn deng(ê xwe) bilind kirin
  • deng nûsan deng ketin (ne bi temamî)
  • deng û seng deng û pêjn: bê deng û seng bêpêjn, mit, bê deng û pêjn
  • dengedeng dingeding, dingering, heytûhot, qerebalix
  • dengegaz kêmbêj, kesa/ê kêm diaxive / dipeyive
  • dengeşe bn dengedeng
  • denggiwê galgal, galegot, galegal, gotinên bêbingeh
  • denggîraw dengketî (bi temamî)
  • dengnûsaw dengketî (ne bi temamî)
  • dengsazî dengsazî, fonetîk
  • dengûbas nûçe, dengûbas, êxbar, xeber
  • dengzil dengbilind
  • denik tovik, dendik
  • denik lib (ya ceh, genim, nîsk, nok û hwd)
  • denke denke lib lib, kit kit, yek yek, êk êk
  • denûk nikil, nukul
  • deq deq, berhem, tekst, nivîs
  • deq tam: Yek mangî deq e min çawêrêm Tam mehek e ez bendewar im
  • deqendûqin guherok, xweranegir, guherbar, nemayinde
  • deqîqe deqe, deqîde, xulek, 60 çirke / saniye, 1/60 saet
  • deqne deqne, xêra didin feqeyan
  • der der, derve, dijw. hindir, hundur, jor
  • der (derga) dergeh, derî, derok, cihê mirov tê re dikare biçe hindir û jê derbikeve
  • der- der-, pêşpirtikek e dikeve pêşiya hin peyvan û wateyên nû didiyê: derçûn, derkirdin, derbirîn û hwd
  • -der -der, paşpirtikek e dikeve paşiya hin peyvan û wateya "kesên tiştekî didin" dide peyvan: fermander
  • deramet destkeft, qazanc, kar, feyde
  • deramet bûn bazar hebûn, tişt hatin firotin
  • deraw bn derbend
  • derawsê bn dirawsê
  • derawurd weşan, belavok
  • derawurd berhem, deq
  • derbarey derbarî, di warê ... de, li ser ...
  • derbaz derbas, derbas, bor, buhur
  • derbaz bûn derbas bûn, borîn, buhurîn, bihartin
  • derbaz kirdin derbas kirin, borandin, buhurandin, bihartin
  • derbazge buhur, bor, derbasgeh, cihê tê re borîn / derbasbûnê / borandinê / derbaskirinê
  • derbeder derbider, aware, mişext, sergûmkirî, derkirî, derxistî
  • derbeder revok
  • derbeder beradayî, gerok
  • derbederî derbiderî, awareyî, mişextî, sergûm, surgun
  • derbederî revokî
  • derbederî beredayîtî, gerokî
  • derbend derbend, buhur, neqeb, rêyên teng yên di çiyayên asê re derbas dibin
  • derbest berbend, têkildar, pêve, pêvegirêdayî, girêdayî, derbest
  • derbest xemxwer
  • derbestî berbendî, têkildarî, pêveyî, pêvegirêdayîtî, giêrdayîtî, derbestî
  • derbestî xemxwerî, matîjêkirin, sereguhî
  • derbir tûj, hişk (t. m.)
  • derbir xurt, hêzdar, bihêz
  • derbirîn gotin, derbirin, anîn ziman
  • derbirdin debare kirin, îdare kirin, qetandin
  • derbiwardin nekirin, nekirî hêlan / hiştin
  • derbiwardin li derveyî tiştekî hiştin / hêlan
  • derbuwardin nekirin, nekirî hêlan / hiştin
  • derbuwardin li derveyî tiştekî hiştin / hêlan
  • derbûn (pirzik, peqlûşk, lîr, dûmel) derbûn, çêbûn, diyar bûn, xwiya bûn
  • derbûne kuçe, kolan (t. yên varê û neserekî)
  • derçûn derçûn, derketin, hatin derê / derve
  • derçûn (ji yan di ezmûnekê / îmtîhanekê / ceribidinekê de) derçûn, bi ser ketin
  • derçûn (pirtûk / kovar / rojname) derçûn, weşîn, hatin weşandin, belav bûn
  • derçûn (kesek) filitîn, revîn, xwe xilas kirin
  • derçûn (bi destî yekî ji devê wê / wî) derçûn
  • derçûn (ji fîşek çek) teqîn, derçûn
  • derçûn (derfet, delîv) ji dest çûn, ji dest derçûn, derfet yan delîv yan îmkan ji dest dan yan wenda kirin
  • derçûn piştî kirinê diyar bûn ku tiştek bi awayekî ye: Çîrokeket zor xoş derçû Çîroka te xweş derçû / derket ango Diyar bû ku çîroka te xweş e
  • derd derd, kul, keder, kovan, keser, xem
  • derd êş, nesaxî
  • derd jan
  • derd pirsgirêk, problem
  • derd e derd e
  • derd e (be daxewe) mixabin, heyf e (ku)
  • derdan vale kirin, xalî kirin
  • derdan vale, xalî, dijw. tijî, tije
  • derdan (êşekê / nesaxiyekê / nexweşiyekê kesek) girtin
  • derdan xuh dan, xwê dan, ji ber westînê yan germê av bi leşê kesekî de hatin
  • derdest berdest, liberdest, tiştên mirov dikare bi asanî xwe bigînê, tiştên nêzîk in, tiştên nêzîkî dest in, tiştên li ber destê mirov in
  • derdest xistin berdest kirin, xistin ber destê mirovî
  • derdestî berdestî, liberdestî, nêzîkî, nêzîkî mirov, nêzîkî dest
  • dere gelî, newal, nihal, dol
  • derebeg derebeg, feodal, axa
  • derebegî, derebegêtî derebegî, feodalîzm, feodalî, axatî
  • derece derece, pile, paye
  • derem hertim, herdem, hergav
  • daîm û derem her û her, hertim
  • deretan çare, hel, (mecazî) derman: Derdim deretanî bo niye Derdê min derman nîne, derdê min bêçare ye
  • derewe derve, der, derê, dijw. hindir, jorve, di nav de
  • bo derewe derve, derê: Min bo derewe deçim Ez diçim der / derve / derê
  • le derewe li derê, li derve
  • le derewewe ji derê, ji derve
  • le derewewe ji derve ve
  • derê bn derewe
  • derfet delîv, derfet, îmkan, fersend, firset, gengazî, delîve, dema yan rewşa mirov dikare tê de tiştek (ku wek din nayê kirin yan nikare bi asanî bêt kirin) bike
  • derfet hênan delîv / derfet / îmkan bi kar anîn, ji delîvê / derfetê / îmkanê sûde / kelk / mifa /feyde wergirtin / kirin
  • derfirtandin dervirandin, derpirandin, derçikilandin, derkirin, bi zorê dan der, wa kirin ku tiştek bi zorê derbikeve yan serê xwe derbîne
  • derga dergeh, derî, derok, derge, cihê mirov tê re dikare biçe hindir û jê derbikeve
  • derga kutan derî qutan / kutan, li derî dan / xistin (t. bi hêz)
  • derga xir kirdin derî / dergeh qilifandin / qilif kirin / qilif dan, derî daxistin
  • le derga dan li derî dan / xistin
  • dergane derok, deriyên biçûk
  • dergawan dergevan, dergehvan
  • dergûş pêçik, landik, dergûş
  • derhanîn bn derhênan
  • derhatin derhatin, derketin, diyar bûn, xwiya bûn, serê xwe deranîn
  • derhatû derhatî, diyar, berçav, xwiya
  • derhawîştin deravêtin, derhavêtin, deravêştin, derhavêştin, deravêjtin, avêtin derê
  • derhawîştin red kirin, qebûl nekirin, dijw. bijartin
  • derhênan deranîn, derînan, derhînan, derhanîn, anîn der / derê / derve
  • derhênraw derînayî, hatî deranîn, înayî der
  • derîçe derok, deriyên / dergehên biçûk
  • derîçe pencerok, pencereyên biçûk
  • derk bn derga
  • derkenar (di nivîsînê de) têbînî
  • derkenar perav, derav, berav, qerax, qirax, kenar, berkinar
  • derkewt derket, derkeft (raweya demên borî ji lêkera derkewtin derketin, derkeftin)
  • derkewt diyarde, fenomen
  • derkewt derdirûv, rû, serû
  • derkewtin derketin, derkeftin, hatin der / derê / derve
  • derkewtin (kovar, pirtûk, rojname) weşîn, belav bûn, derçûn, hatin weşandin
  • derkewtin diyar bûn, xwiya bûn, aşkira bûn, zelal bûn, berçav bûn, ron bûn
  • derkewtû derketî, derkeftî, hatî der
  • derkewtû diyar, aşkira, xwiya, zelal, berçav, ron, eşkere
  • derkêşan derkêşan, derkişandin, kişandin der, bi kişandinê anîn der
  • derkirdin derxistin, derkirin, ji cihekî avêtin / kirin derê
  • derkirdin derxistin, weşandin, belav kirin
  • derkirdin derkirin, hinare kirin, hinartin, îdxalat kirin, ji welatekî birin yek dî
  • derkirdin derkirin, bi qaçaxî ji welatekî / cihekî birin yek dî
  • derkirdin (pirzik, peqlûşk, lîr, dûmel) derkirin ango peqandin
  • derkiraw derkirî, derxistî, deranî, derînayî, derhînayî, derhênayî
  • derkird weşan, belavok
  • derkird berhem, deq
  • derkirdin derxistin
  • derkirdin derkirin
  • derling derling, delîng, herdu derên / devên binî yên derpî / pantolon / şelwal û hwd
  • dermal derazînk, astane, derçik, şêmig, derîzan, dêrzigeh, pêder, şîpane, bilindeka li ber deriyan
  • derman derman, îlac
  • dermange, dermanxane dermanxane, eczexane, cihê derman lê tên standin
  • dermanzan dermannas, pisporê dermanan, kesên ji pîşeya xwe dermanan dinasin
  • derperandin derpirandin, derçikilandin, derkirin, bi zorê dan der, wa kirin ku tiştek bi zorê derbikeve yan serê xwe derbîne
  • derperîn derpirîn, derçikilîn, bi zor yan bi lez derketin yan xwe dan der
  • derperîw derçikilî, tişta serê wê rêkûrast berev jor derketiye
  • derpoqîn derhatin, serê xwe deranîn, xwiya bûn, serê xwe hilanîn
  • derpoqî derhatî, tişta serê xwe deranî, xwiya, serhilanî
  • derqel pirtik, parçok, parîk, parçe, parî
  • ders ders, wane, fêrkirin, hînkirin, elimandin
  • ders pê wutin ders dan (kesekî), (kesek) fêr / hîn kirin, (kesek) elimandin
  • derteng derbend, neqeb, berteng, buhur, rêyên teng yên di çiyayên asê re derbas dibin
  • derû bênvedan, bênvekirin, rehetî, îstîrehet
  • derû lê kirdinewe rehetî dan (kesekî / tiştekî) bên dan (tiştekî), delîva / derfeta bênvedanê / bênvekirinê dan kesekî / tiştekî: Xwa derût lê bikatewe Xwedê rehetiyê bide te
  • derûber dorber, derdor, hawirdor, dewrûber, dewrûdor, çaralî
  • derûber navçe, herêm
  • derûber zom, com, gom
  • derûdeşt derdeşt, deşt û çol, cihê pan û vekirî û neasê
  • derûdirawsê dormal, cîran, kesên mala wan nêzî ya mirov e
  • derûjûr kirdin her çûn der û hatin hindir - çûn der û hatin hindir
  • derûn derûn, ruh, can, giyan
  • derûn (wîjdan) wijdan, ûjdan
  • derûnî derûnî, ruhî, ruhanî, canî, giyanî
  • derûnî sinc, rewişt, exlaq, moral
  • derûnsaz psîkiyatr, derûnsaz, bijîşkên / nojdarên ruhî / derûnî / giyanî
  • derûnzan derûnnas, psîkolog
  • derwaze dergeh, deriyên mezin
  • derwaze azîne, awa, şêwe, metod, tewir
  • derwêş derwêş
  • derwêşî derwêşî
  • derxistin derxistin, derêxistin
  • derxistin diyar kirin, xwiya kirin, aşkira kirin, beyan kirin
  • derxistin nîşan dan
  • derxistin destnîşan kirin
  • derxistin pîşan dan
  • derxward dan xwarandin, dan xwarin, pê dan xwarin (t. bi zorê)
  • derxward dan têkil kirin, tevlî kirin, tevlihev kirin, tiştek kirin nav tiştek dî
  • derya derya, zerya, behr
  • derz bn ders
  • derzî derzî, dirêzî
  • derzî cildirû, dirûnker, terzî, derzî
  • des- dest-, des., dez-, pêşpirtikek e dikeve pêşiya peyvan û wateya "dest" dide wan
  • desa de, de ka, de madem wa ye..., haydî, dê
  • desa dey de! de haydî! de yella! dê ka!
  • desebuxçe çantik, çentik, çanteyê destan
  • deselat desthilat, rêverberî, hêz, hukum, hukumranî, serdestî
  • deselat bandor, kargêrî, tesîr
  • deselatdar desthilatdar, hêzdar, serdest, hukumran
  • deselatdar bibandor, bandorker
  • deselatî desthilatî, rêveberî, hêzdarî, hukumranî, serdestî
  • desere destere, birek, mişar, testere
  • desfiroş etar, bazirganên / tacirên tiştên xwe digerînin û difiroşin
  • desinde, desinge desinde, tehsîsat
  • desindexor, desingexor desindegir, tehsîsatgir, desindewergir, tehsîsatwergir, desindestîn, desindedar
  • desk, deskegul destik, baq (yê gulan û hwd)
  • desmal desmal, kefîk
  • desnûs destnivîs
  • desnûser destnivîser
  • desroke desmal, kefîk
  • dest dest
  • dest zend
  • dest be ser da girtin dest bi ser de girtin, desteser kirin
  • dest gîran mijûl bûn
  • dest kuşîn dest givaştin
  • dest birîn dest rakirin, dest hildan
  • dest lê helgirtin dest jê berdan, dev jê berdan, bes kirin
  • dest piya nan dest danîn ser
  • dest piya nan dest pê ve nan
  • dest tê werdan dest tê werdan, tedexulî kirin, destên xwe kirin nav karên kesek dî re
  • dest dest, taxim, bedle, qat, taxima cilan
  • destajo kedî, kehî
  • destajo zirşerm, dijw. kûvî
  • destajo şermîn
  • destar destar
  • destawdest kirdin ji destên kesekî dan / ketin destên kesek dî, ji destekî dan / ketin destek din
  • destawêz kirdin perixandin, mist dan
  • destçin destdirû, tiştên bi dest hatine dirûn / kêlîkirin
  • destdar hêzdar, destdar, bibandor
  • destdar maldar, zengîn, dewlemend
  • destdarî hêzdarî, destdarî, bandor
  • destdarî maldarî, zengînî, dewlemendî
  • destdirêj şerok, êrişker, şerxwaz, belakir
  • destdirêjk kêlbetan
  • destdirêjî destdirêjî, şerokî, êrişkerî, şerxwazî, belakirî
  • destdirêjî destdirêjî, tecawiz
  • deste deste, kom, taxim
  • destbendî hevgirî, hevpeymanî
  • desteber dilsoz
  • desteber piştevan, piştgir
  • desteberî dilsozî
  • desteberî piştevanî, piştgirî
  • destebira destebira, koma hevalan
  • destebira destebira, hevta, tam mîna hev: Ew dîktator çû belam emeş destebirayetî Ew diktator çû lê ev jî destebirayê wî ye / ev jî tam wek wî ye
  • destejino, deste-ejino destseqet
  • destelat bn deselat
  • destele cer, cêr, amanên / firaqên ji axê hatine çêkirin
  • destemo (lawir) kedî, kehî, dijw. kûvî
  • destemo sernerm
  • destemo bindest
  • destestêre, deste-estêre destestêr, komstêr, koma stêran
  • destewane destparêzk, tiştek e mirov bi ser destên xwe de digire daku destên xwe ji xeteriyê / pîsiyê biparêze dema karekî dike
  • destewdawên tika, rica, hêvî, daxwaz
  • destewdawên bûn xwe avêtin ber bextê yekî, hêvî ji yekî kirin
  • destewsar hefsar
  • desteykar destekar, personel, koma karkeran li kargehekê
  • destxanû destxanî, apartman
  • destgir çembil, destik, destikên qazanan / qûşxanan
  • destgir destgir, demgir, wextgir, tişta kirina wê gelek demê dixwaze
  • destgîr berdestk, alîkar
  • destgîr rêber
  • destî pê kirdin xapandin, xirandin, hîle lê kirin
  • destkar destkar, kesên karên destan (wek dirûn, kêlîkirin) dikin
  • destkewt destkeft, bidestketî
  • destkewt bidestxistî
  • destkewtin destketin, bidestketin
  • destkêş destgork, tilgork, lepik, dezgork, destkêşk, cilek e mirov dike destên / tilên xwe daku wan ji sarmayê biparêze
  • destkird bidestçêkirî
  • destkird çêkirok
  • destkurt destkurt, feqîr, kêmhe, hejar, belengaz, perîşan
  • destkurt bêbandor, bêtesîr, bêwate
  • destnerowîştû bêbandor, bêtesîr, nekarîgêr, ne-efektîv, bêwec, bêfêde
  • destniwêj destnivêj, destnimêj, şûştina bo nivêjê / nimêjê
  • destniwêj girtin destnivêj girtin / şûştin
  • destniwêj şkan destnivêj şkestin / ketin
  • destniwêj şkandin destnivêj şkandin / xistin / êxistin
  • destniwêj şiştin destnivêj şûştin / girtin
  • destpêşkerî pêşgavî, înîsiyatîf
  • destqurs goc, destgiran
  • destrast destrast
  • destrast segvan, kesa/ê zîrek e di lêdana tîr yan fîşekê yan tiştek wek wan li wî cihî yê digiritê
  • destrowîştû bibandor, bitesîr, karîgêr, efektîv
  • destsûk destsivik
  • destûbird lez, bizav, lezûbizav
  • destûbird pît, bilez, lezgîn, bilezûbizav, zû
  • destûbird lê kirdin lezûbizav lê kirin, lezandin
  • destûpil destûlep, hinêr, jêhatîtî, şiyan
  • destûr destûr, izin
  • destûr edet, irf, destûr, qanûn, zagon
  • destûr rêziman
  • destûrî destûrî, izinî
  • destûrî qanûnî, makezagonî
  • destxaw destsist, destxav, sistûxav
  • destxero xapandî, xirandî, hîlelêbûyî
  • destxero kirdin xapandin, xirandin, hîle lê kirin
  • destxeroyî xapandin, xirandin, hîle, hîlekirin, hîlelêkirin
  • destxet destnivîs, destxet, nivîsîna bi dest
  • destxoş! destxweş! sehet xweş! her bijî! aferîn!
  • destyar alîkar, berdestk, hevkar, harîkar
  • destyarî alîkarî, harîkarî, berdestkî, hevkarî
  • deşt deşt
  • det- te di-: detwut te digot, detbird te dibir, dethêna te dianî
  • detan- we di-: detanzanî we dizanî, detanwîst we dixwest, detanjimard we dijimart
  • detîr (tivengên / demanceyên) dehlibxwer, (tivengên / demanceyên) deh fîşek dikarin bên têkirin
  • dever dever, navçe, herêm, cî, cih, war
  • dew (pele) lez, bizav, lezûbizav, ecele
  • dew (rakirdin) bezîn, bazdan
  • dew revîn
  • dewam dewam, dom
  • dewam kirdin domandin, dewamandin, dom kirin, dewam kirin
  • dewan (xêra) pît, lezgîn, beza, bilez, tişta zû dibeze / dimeşe
  • dewan (cewherdar) birqok, biriqdar
  • dewan teyisok
  • dewen tiraş, kêrat, devî, bûş, devîçirk, darkolik, kem, dirîk, çîtik, teraş
  • dewîn (rakirdin) bezîn, bazdan, revîn, pît / bilez meşîn
  • dewît pêzeweng, kodoş, kesa/ê jinan û mêran digihînin hev daku bi pare cot bibin ango bikevin têkiliyên cinsî
  • dewlemend, dewlemen zengîn, paredar, halxweş, xanedan, dewlemend, maldar
  • dewlemendî, dewlemenî zengînî, paredarî, halxweşî, xanedanî, dewlemendî, maldarî
  • dewlet dewlet
  • dewlet mal, maliyet, dewle, dewlemendî, zengînî, malûmilk
  • dewr dewr, dor, dorber, çaralî, derdor, hawirdor
  • dewr dewr, serdem, çerx, qirn
  • dewr dan dewr dan, li dor zivirîn
  • dewr dan (gemaro dan) dorpêç kirin
  • dewrandewr dorber, çaralî
  • dewrî sênîk, teyfik, lalik, dewrî
  • dexezar nesax, nexweş, nesaxdiyar, nexweşxwiya
  • dexîl gorî, qurban, heyran: Dexîlit bim! Ez gorî (te bim)! Ez heyran(î te bim)! Ez qurban(î te bim)!
  • dexl dexl, dexlûdan, genim û ceh
  • dexl kirdin têkil dan, tevlihev kirin, têk werdan, destkarî lê kirin
  • dey de, dê
  • dey ba de ka: Dey ba zû keyn De ka em zû kin
  • dey- wê di-
  • dey- wî di-: deygirt wê / wî digirt, deysend wê / wî distand, deyzanî wê / wî dizanî
  • deyan dehan, bi dehan
  • deyan- wan di-: deyangirt wan digirt, deyansend wan distand, deyanzanî wan dizanî
  • deyeha bi dehan
  • deyek dehêk, dehyek, yek ji dehan, 1/10
  • deyî dehî, desîmal
  • deysa de madem wa ye, neyse: Deysa, min nayem Madem wa ye, ez nayêm
  • dez- dez-, des-, dest-, pêşpirtikek e dikeve pêşiya peyvan û wateya "dest" dide wan: dezga dezge, dezgîran destgirtî, yar
  • dezga dezgeh
  • dezgadar dezgedar, meyfiroş, barvan, meyxaneçî
  • dezgêr etar, bazirganên / tacirên tiştên xwe digerînin û difiroşin
  • dezgîr berdest, tiştên mirov dikare xwe bigihîniyê
  • dezgîran dezgir, destgirtî, yar, keçeheval yan kureheval
  • dezmaye sermaye, mal, maliyet
  • dezû dezî, ben, benik
  • dezûle demar