lêker
navdêr, mê
- êdî nejiyan, anjiyan bûn:
Bapîrê te miriye yan hê jî dijî?
Celadet Elî Bedirxan sala 1897 li Stenbolê ji dayik bû û sala 1951 li Şamê mir.
- êdî neman:
Evîna wan miriye.
- heyran bûn, bendewar bûn, pirr hêvî kirin, zêde xwestin:
Ez bo rojek azadiyê dimirim!
Lêker:
- -mir-
Ji proto-hindûewropî *mer-, proto-aryayî *mer-, têkildarî mer- ya avestayî, mirdin / مردن ya soranî, merden / merdene ya zazakî, مردن (morden) ya farisî, mori ya latînî, mourir û meurtre yên frensî, murder (qetil) ya inglîzî, mörda (qetil kirin) ya swêdî, умирать (umirati) ya rusî.
-
- avestayî: mer- ("mirin")
- farisiya kevn: mer- ("mirin")
- parsî: mir- ("mirin")
- pehlewî: mir- ("mirin")
- sogdî: mir- ("mirin")
- farisî: murden / mīr- ("mirin")
- osetî: mêlin / mard ("mirin")
- kîrîbatî: mardên / mir- ("mirin") … alfabeya arî
- kurmancî: mirin ("mirin")
- soranî: mirdin / mir- ("mirin")
- hewramî: merday / mir- ("mirin")
- zazakî: merden / merdene /mir-
- sanskrîtî: mar- ("mirin"), mrtih ("merg, mirin")
- latînî: morī ("mirin"), mort ("merg, mirin")
- inglîzî: murder ("qetil, cinayet") ...
Çavkanî: Cheung p.265, Watkins p.55, Etymonline
Hevreh : mirov, mêr, camêr
1. lêker:
2. navdêr:
- elbanî: vdekje (sq)
- inglîzî: death (en)
- erebî: موت (ar) (mewt)
- Aramaic: ܡܘܬܐ (mewtā’) nêr
- azerî: ölüm (az)
- başkîrî: үлем (ba), [[әжәл#Şablon:language|әжәл]] (ba) (äjäl)
- belarusî: сьмерць (be)
- bosnî: smrt (bs)
- bulgarî: f (bg)
- Buryat: үхэл (üxel)
- CJKV Characters: 死
- Campidanese Sardinian: morti mê
- Chagatai: اولوم (ölüm), اولم (ölim)
- çeçenî: валар (ce), [[Ӏожалла#Şablon:language|Ӏожалла]] (ce) (joƶalla)
- çuvaşî: вилӗм (cv)
- çekî: smrt (cs)
- danmarkî: død (da)
- Egyptian: mt
-
- esperantoyî: morto (eo)
- estonî: surm (et)
- ferî: deyði (fo)
- fînî: kuolema (fi)
- frensî: mort (fr)
- frîsî: dea (fy)
- Gagauz: ölüm
- gurcî: სიკვდილი (ka)
- yewnanî: θάνατος (thánatos) nêr
- Ancient: θάνατος (thánatos) nêr, θανή mê, τελευτή mê
- gujaratî: mano (gu), [[e'õ#Şablon:language|e'õ]] (gu) (t-)
- Hawaiian: make
- îbranî: m (he)
- hindî: मृत्यु (hi) (mrityu), [[मरण#Şablon:language|मरण]] (hi) (mar.n), [[मौत#Şablon:language|मौत]] (hi) (maut)
- holendî: m (nl)
- xirwatî: smrt (hr)
- îzlendî: dauði (is)
- indonezî: mati (id)
- interlingua: morte (ia)
- japonî: 死 (ja)
- Kalmyk: үкл (ükl)
- Karachay-Balkar: ёлюм (ölüm), ажал (acal), аджал (acal)
- Karakalpak: o'lim
- katalanî: mort (ca)
- qazaxî: өлім (kk), ажал (kk), қаза (kk), опат (kk)
- Khakas: ӧлім (ölím)
- çînî: 死亡 (zh) (sǐwáng)
- koreyî: 죽음 (ko) (jugeum)
- Coptic: ⲙⲟⲩ (mou)
|
|
- Şablon:crh1, ecel
- Kumyk: оьлюм (ölüm)
- kurdî: mirin (ku) mê, merg (ku) mê, wefat (ku) mê, mewt (ku) mê, emrê Xwedê (ku) nêr, ecele (ku) mê, مهرگ (ku), مردن (ku)
- kirgizî: өлүм (ky), ажал (ky)
- latînî: mors (la), exitium (la), quietus (la)
- polonî: śmierć (pl), zgon (pl)
- latviyayî: nāve (lv)
- lîtwanî: mirtis (lt)
- Low Saxon: dood nêr
- makedonî: [[смрт#Şablon:language|смрт]] (mk)
- malayalamî: [[മരണം#Şablon:language|മരണം]] (ml) (maraNam)
- mecarî: halál
- maorî: mate (mi)
- mongolî: үхэл (mn) (ühel)
- elmanî: Tod (de)
- Nogai: оьлим (ölim)
- norwecî: død (no)
- oksîtanî: mòrt (oc) mê
- îtalî: morte (it)
- rusî: смерть (ru)
- slaviya kevn: съмрьть (cu)
- Ottoman Turkish: اولوم (ölüm), موت (mevt), مرگ (merg)
- ermenî: մահ (hy)
- Old Armenian: մահ (mah)
- farisî: موت (fa) (mout), مرگ (fa) (marg)
- portugalî: morte (pt)
- romanî: moarte (ro)
- gaelîka skotî: bàs (gd)
- spanî: muerte (es)
- swêdî: död (sv)
- Santali: ᱢᱳᱨᱳᱱ (moron)
- sirbî: смрт (sr) smrt (sr)
- Shor: ӧлÿм (ölüm)
- slovakî: smrť (sk)
- slovenî: smrt (sl)
- Southern Altai: ӧлӱм (ölüm)
- swahîlî: kifo (sw)
- tacikî: марг (tg)
- teterî: ülem (tt), [[äcäl#Şablon:language|äcäl]] (tt)
- telûgûyî: మరణము (te) (maranamu), చావు (te) (chaavu)
- tongî: mate (to)
- Tupinambá: e'õ (t-)
- tirkî: ölüm (tr)
- tirkmenî: ölüm (tk), [[ajal#Şablon:language|ajal]] (tk)
- Tuvan: өлүм (ölüm)
- urdûyî: موت (ur) (maut), مرگ (ur) (marg), مرت (ur) (mritu)
- oygurî: ئۆلۈم (ug)
- ozbekî: oʻlim (uz), ajal (uz), vafot (uz), mamot (uz)
- viyetnamî: cái chết (vi)
- Yakut: өлүү (ölüü})
|